Τα γενόσημα και ευρύτερη χρήση τους από ασθενείς εκτός νοσοκομείου, είναι το κεντρικό θέμα που θα συζητήσει σήμερα αντιπροσωπεία του υπουργείου Υγείας με τα στελέχη της Τρόικας, καθώς η κουλτούρα χρήσης πρωτοτύπων φαρμάκων επιβαρύνει δυσανάλογα τις τσέπες των ασθενών.

Ήδη η συμμετοχή των ασθενών για τη φαρμακευτική τους περίθαλψη ξεπερνά οριακά το 30% μεσοσταθμικά, όταν μέχρι τα πρώτα χρόνια της οικονομικής κρίσης περιοριζόταν μεσοσταθμικά στο 15%. Οι ασθενείς "χρεώνονται" σε ετήσια βάση, άμεσες πληρωμές της τάξης του ενός δισ. ευρώ παρά τις αλλεπάλληλες μειώσεις τιμών στα φάρμακα και κυρίως στα γενόσημα. Έτσι, εκτιμήσεις από τις καταβολές του ΕΟΠΥΥ υπολογίζουν πως το 50% των συνταγών αλλάζουν προς το φάρμακο αναφοράς στο φαρμακείο, ενώ με τη χρήση γενοσήμων, η ιδιωτική συμμετοχή θα μπορούσε να μειωθεί στο μισό.

Ειδικότερα, παράγοντες της αγοράς φαρμάκου επισημαίνουν πως η αλλαγή στο φαρμακείο εξασφαλίζει ρευστότητα στους φαρμακοποιούς και μεγαλύτερο κέρδος, με αποτέλεσμα να μην προτιμώνται τα γενόσημα τελικά. (Σχετικό ρεπορτάζ Healthmag, εδώ).

Αναλυτικότερα, ως το 2015 το ποσοστό των εκτελούμενων συνταγών με γενόσημα δεν ξεπερνούσε το 25% σε ετήσια βάση, ενώ το 2016 κυμάνθηκε γύρω στο 27,22%-27,56%. Από αυτά, τουλάχιστον το 12,22%-13,78% των συνταγών, τελικά άλλαξαν προς το φάρμακο αναφοράς. Αν η υποκατάσταση αυτή είχε αποφευχθεί, θα μειωνόταν αισθητά το ποσό ιδιωτικής συμμετοχής που καταβάλλουν οι ασθενείς για να πάρουν το φάρμακό τους, αφού θα μπορούσε να έχει παραλειφθεί η διαφορά τιμής από το γενόσημο μέχρι το πρωτότυπο σκεύασμα αναφοράς.

Στοιχεία του ΕΟΦ, αναφέρουν ότι η συνταγογράφηση γενοσήμων από τους γιατρούς ξεκινά από το 46,9% για να καταλήξει στην παραλαβή από το φαρμακείο μόλις του 25%. Στα νοσοκομεία, ενώ ο στόχος για χρήση γενοσήμων είναι 50%, σήμερα, η χρήση ξεπερνά το 80% σε τεμάχια, όμως αυτό δεν αντικατοπτρίζεται στις αξίες, καθώς στα νοσοκομεία είναι το σημείο που γίνεται η μεγαλύτερη χρήση των ακριβών θεραπευτικών σχημάτων για τις σοβαρές παθήσεις. (Σχετικό ρεπορτάζ Healthmag, εδώ).

Σύμφωνα με στοιχεία της IQVIA, κατά το 2017, τα γενόσημα παρέμειναν καθηλωμένα στο 20% του όγκου και στο 18% των αξιών της συνολικής φαρμακευτικής αγοράς, η οποία συρρικνώθηκε κατά 1% σε σχέση με το 2016. Η συγκεκριμένη κατηγορία φαρμάκων καθ’ όλη τη διάρκεια της περσινής χρονιάς κινήθηκε αυξητικά κατά περίπου 6% όσον αφορά στον όγκο, και γι αυτό και η συνολική αγορά φαρμάκου σημείωσε άνοδο σε τεμάχια. Σχετικό ρεπορτάζ Healthmag, εδώ).

Η συζήτηση για ενίσχυση της χρήσης των γενοσήμων έρχεται στη συγκεκριμένη χρονική στιγμή, δεδομένης της πίεσης που έχει προκαλέσει η χωρίς όριο μείωση τιμών με την τελευταία γενική ανακοστολόγηση, εξαιτίας της οποίας, είναι εμφανής ο κίνδυνος ελλείψεων από την αγορά φθηνών φαρμάκων με τα οποία εξασφαλίζεται η ρύθμιση μεγάλου όγκου χρονίως πασχόντων. Στην περίπτωση απομάκρυνσης των φαρμάκων αυτών, υπολογίζεται η εκτίναξη της φαρμακευτικής δαπάνης μέχρι και 700 εκ. ευρώ, καθώς η υποκατάσταση μπορεί να γίνει με φάρμακα που έχουν από πενταπλάσια μέχρι και 100πλάσια τιμή από αυτήν των φαρμάκων που χρησιμοποιούνται σήμερα.

To υπουργείο Υγείας
Οι εκπρόσωποι του υπουργείου Υγείας θα παρουσιάσουν στην τρόικα τα μέτρα που έχουν ήδη ληφθεί για την ενίσχυση της χρήσης των γενοσήμων και τα οποία αναμένεται να φέρουν αποτελέσματα κατά τη φετινή χρονιά, με στόχο την αποσυμπίεση των νοικοκυριών από πρόσθετες επιβαρύνσεις για τη φαρμακευτική τους περίθαλψη.

Μεταξύ των μέτρων που θα παρουσιαστούν περιλαμβάνεται η θεσμοθέτηση κινήτρων για τους φαρμακοποιούς (σχετικό ρεπορτάζ Healthmag εδώ), καθώς και η ταχεία ένταξη θεραπευτικών πρωτοκόλλων στην ηλεκτρονική συνταγογράφηση, προκειμένου στα θεραπευτικά σχήματα πρώτης γραμμής να προτιμώνται τα γενόσημα και να ακολουθούν στη συνέχεια οι νεώτερες και ακριβότερες θεραπείες.

Επίσης θα παρουσιαστεί και το νέο νομικό πλαίσιο για την αξιολόγηση τεχνολογίας υγείας και τα βήματα που ξεκινούν να γίνονται σταδιακά προς την κατεύθυνση αυτή, ώστε παράλληλα να εξασφαλιστεί η ορθολογική χρήση του κάθε θεραπευτικού σχήματος σε σύγκριση με το κόστος και την αποτελεσματικότητα.