Η κακοποίηση των παιδιών είναι ένα φαινόμενο που εντοπίζεται σε όλες τις κοινωνικές τάξεις και πολλές φορές, εκτός από σοβαρή νοσηρότητα, σχετίζεται και με θάνατο.

Με βάση στοιχεία από τις ΗΠΑ κάθε χρόνο 650.000 παιδιά κακοποιούνται επιβεβαιωμένα και 1500 πεθαίνουν. Στην Ελλάδα παλιότερη μελέτη έχει δείξει ότι δύο στα τρία παιδιά έχουν υποστεί ενδοοικογενειακή βία. Στις ηλικίες από 11 έως 16 ετών έχει συμβεί τουλάχιστον ένα περιστατικό σωματικής βίας στο ένα στα δύο.

Αναδρομική έρευνα για τα έτη 2014 – 2015, που πραγματοποιήθηκε στο Νοσοκομείο Παίδων «Π. & Α. Κυριακού», στο πλαίσιο του προγράμματος, έδειξε πως: 

  • Τα παιδιά με πιθανή σωματική κακοποίηση είχαν φτάσει κατά μέσο όρο πάνω από 7 ετών, σε αντίθεση με τις ΗΠΑ, όπου τα περισσότερα παιδιά με σωματική κακοποίηση αναγνωρίζονται σε ηλικία μικρότερη των 3 ετών
  • Τα βρέφη είχαν μεγαλύτερη πιθανότητα σωματικής κακοποίησης, στοιχείο σύμφωνο με τα διεθνή βιβλιογραφικά δεδομένα για την ευαλωτότητα των βρεφών στη σωματική κακοποίηση
  • 1 στα 3 εγκαύματα θα μπορούσε να είχε προληφθεί με καλύτερη εκπαίδευση των γονέων/φροντιστών για την αποφυγή ατυχημάτων λόγω αμέλειας

Η Μονάδα ιδρύθηκε από την Εταιρία κατά της Κακοποίησης του Παιδιού – ΕΛΙΖΑ και αποτελεί τον πρώτο στην Ελλάδα νοσοκομειακό χώρο για την εξέταση και για την διεπιστημονική αντιμετώπιση βρεφών και παιδιών, με υποψία κακοποίησης / παραμέλησης. Επιπλέον, στον ίδιο χώρο θα εργάζονται ομάδες για τη διαμόρφωση ερευνητικών / εκπαιδευτικών προγραμμάτων και στρατηγικών πρόληψης και αντιμετώπισης του φαινομένου.

Η πρόεδρος του ΕΛΙΖΑ Μαρίνα Καρέλλα, εμφανώς συγκινημένη, ανέφερε: "Η ίδρυση και λειτουργία της Μονάδας Φροντίδας για την Ασφάλεια των Παιδιών - «Σόφη Βαρβιτσιώτη» συμπίπτει με τα δέκα χρόνια δράσης του ΕΛΙΖΑ. Τα στοιχεία δεν αφήνουν περιθώρια αμφισβήτησης. Εννέα στα δέκα παιδιά, που κακοποιούνται, μένουν χωρίς διάγνωση, χωρίς προστασία, χωρίς αντιμετώπιση - ένα στα τρία κάτω των 5 ετών.

H Μονάδα που ιδρύουμε σήμερα αποτελεί ένα πολύ σημαντικό βήμα, που συμβάλλει στην αλλαγή του μηχανισμού προστασίας των κακοποιημένων παιδιών στην Ελλάδα. Το παιδί πρέπει να έχει τη θέση που όλοι οφείλουμε να του δώσουμε. Να βρίσκεται στο επίκεντρο της φροντίδας, της προστασίας, της αγάπης. Ευελπιστούμε πως έτσι θα μπορέσουμε να το βοηθήσουμε όλοι μαζί να ανακτήσει την εμπιστοσύνη του στον κόσμο, στους ανθρώπους και σε ένα ασφαλέστερο μέλλον".

Η Μονάδα δημιουργήθηκε με την ευγενική υποστήριξη της οικογένειας Ιωάννη Βαρβιτσιώτη και του Ιδρύματος Δημητρίου και Μπλανς Λαμπροπούλου εις μνήμην της Σόφης Βαρβιτσιώτη. Μιας γυναίκας που επί σειρά ετών, αθόρυβα και διακριτικά, βοηθούσε όλους όσοι είχαν ανάγκη και είχε δυναμική παρουσία ως μέλος του ΔΣ του ΕΛΙΖΑ.

Ο Θωμάς Βαρβιτσιώτης είπε σχετικά: "Η μητέρα μας πίστευε στο καλό, στη συμπόνια και στους ανθρώπους. Με πείσμα, θέληση και παιδική αθωότητα είχε μια Καζαντζακική αίσθηση ευθύνης".

Η επίκουρη καθηγήτρια παιδιατρικής Αλεξάνδρα Σολδάτου, υπεύθυνη της Μονάδας, ανέφερε κάποια συγκεκριμένα περιστατικά κακοποίησης παιδιών, θέλοντας με αυτόν τον τρόπο να δείξει την σπουδαιότητα του έργου και της νέας δομής, που αντίστοιχές της λειτουργούν σε πολλές άλλες χώρες. "Η καρδιά της ευκαιρίας χτυπά στη νέα μας Μονάδα", είπε χαρακτηριστικά.

Ο κ. Ιωάννης Βαρβιτσιώτης συγκίνησε τους παρευρισκόμενους τονίζοντας: "Εύχομαι η πρώτη πετρούλα που έπεσε, να γίνει βράχος".

Η λειτουργία της Μονάδας συνιστά το επιστέγασμα εντατικής προσπάθειας τριών ετών μέσα από το «Εθνικό Πρόγραμμα Πρόληψης και Αντιμετώπισης της Κακοποίησης Παιδιών με αφετηρία το Νοσοκομείο», όπου η Β’ Παιδιατρική Κλινική ΕΚΠΑ και το ΕΛΙΖΑ, σε συνεργασία με τις ιατρικές σχολές των Πανεπιστημίων YALE και IOWA προχώρησαν στην:

  • Δημιουργία δικτύου ιατρών εξειδικευμένων στη διαχείριση της σωματικής κακοποίησης, την εκπαίδευση άλλων επαγγελματιών και την υλοποίηση προγραμμάτων πρόληψης όλων των μορφών κακοποίησης / παραμέλησης σε όλη την Ελλάδα
  • Εκπαίδευση 1.440 επαγγελματιών υγείας πρώτης γραμμής, κυρίως ιατρών και νοσηλευτών που φροντίζουν παιδιά
  • Δημιουργία εύχρηστων εργαλείων για την αναγνώριση και διαχείριση παιδιών με υποψία σωματικής κακοποίησης για νοσοκομειακούς ιατρούς και νοσηλευτές.