Με δεδομένο ότι η κατάχρηση των αντιβιοτικών έχει πυροδοτήσει μια αυξανόμενη αντίσταση των βακτηρίων, οι επιστήμονες αναζητούν - εκτός από τελείως νέα αντιβιοτικά - νέους συνδυασμούς υφιστάμενων φαρμάκων, προκειμένου να καταπολεμήσουν τις επικίνδυνες βακτηριακές λοιμώξεις.

Η νέα μελέτη βρήκε ότι πολλοί συνδυασμοί καθιστούν τα αντιβιοτικά λιγότερο αποτελεσματικά, ανακάλυψε, όμως, επίσης, περισσότερους από 500 συνδυασμούς που έχουν βελτιωμένη δράση.

Οι ερευνητές, με επικεφαλής τον Αθανάσιο Τύπα του Ευρωπαϊκού Εργαστηρίου Μοριακής Βιολογίας (EMBL) στη Χαϊδελβέργη, μελέτησαν σχεδόν 3.000 φαρμακευτικούς συνδυασμούς πάνω σε τρία διαφορετικά είδη παθογόνων βακτηρίων. Είναι η πρώτη μεγάλη κλίμακας δοκιμή φαρμακευτικών συνδυασμών στο εργαστήριο πάνω σε διαφορετικά μικρόβια.

Ο πιο αποτελεσματικός συνδυασμός που βρέθηκε, είναι το «ζευγάρωμα» της ουσίας βανιλίνης (δίνει στη βανίλια τη διακριτική γεύση της) με το αντιβιοτικό σπεκτινομυκίνη, το οποίο είχε ανακαλυφθεί στις αρχές της δεκαετίας του 1960 για τη θεραπεία της γονόροιας, αλλά σήμερα πια χρησιμοποιείται σπάνια, λόγω της αντίστασης που έχουν αναπτύξει τα βακτήρια απέναντί του.

Όμως αποκαλύπτεται τώρα ότι, μαζί με τη βανιλίνη, το συγκεκριμένο αντιβιοτικό μπορεί να γίνει ξανά πολύ χρήσιμο και να αξιοποιηθεί εναντίον πολύ περισσότερων μικροβίων. Περιέργως οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι, αντίθετα με τη συνέργεια που έχει με τη σπεκτινομυκίνη, η βανιλίνη, όταν «ζευγαρώνει» με άλλα αντιβιοτικά, εξασθενεί τη δράση τους.

Ο Δρ. Τύπας δήλωσε αισιόδοξος. Όπως είπε, μιλώντας στο Nature, οι κατάλληλοι φαρμακευτικοί συνδυασμοί, ακόμη και αυτοί που μειώνουν την αναποτελεσματικότητα των αντιβιοτικών, μπορούν να έχουν όφελος για την ανθρώπινη υγεία, επειδή αποκτούν μια επιλεκτικότητα στη δράση τους.

«Στο μέλλον θα μπορούσαμε να χρησιμοποιούμε τέτοιους συνδυασμούς για να εμποδίζουμε επιλεκτικά τις επιβλαβείς συνέπειες των αντιβιοτικών πάνω στα υγιή βακτήρια. Αυτό θα μειώσει και την ανάπτυξη της βακτηριακής αντίστασης, καθώς πλέον τα υγιή βακτήρια δεν θα υφίστανται πίεση να αναπτύξουν αντίσταση στα αντιβιοτικά, η οποία μετά θα μεταφερθεί στα επικίνδυνα βακτήρια».