Με σωστή ιεράρχηση και σωστή πολιτική προτεραιότητα μπορούν να επενδυθούν πόροι, να στηριχθεί το εθνικό σύστημα υγείας, να καλυφθούν περισσότερες ανάγκες. 

Το επόμενο διάστημα, προφανώς θα υπάρχουν προβλήματα, τα οποία πολλά από αυτά είναι συσσωρευμένα και διαχρονικά, θα έχουμε περιορισμούς δημοσιονομικούς και αυτό πρέπει να είναι σαφές, αλλά θα έχουμε και περισσότερες δυνατότητες, και αυτές πρέπει να τις αξιοποιήσουμε.

Το στίγμα αυτό θέλησε να δώσει χθες ο υπουργός Υγείας Ανδρέας Ξανθός σε συνέντευξή του "Στο Κόκκινο", δίνοντας έμφαση στην ενίσχυση της πρωτοβάθμιας φροντίδας υγείας και της αγωγής υγείας για πρόληψη της ασθένειας, υπογραμμίζοντας όμως ότι η νέα δομή που αναπτύσσεται στο δημόσιο σύστημα υγείας, πρέπει να συνοδευτεί και από αλλαγή της κουλτούρας της κοινωνίας.

Τόνισε χαρακτηριστικά: "Αυτό το μοντέλο, αντιλαμβάνεστε ότι θέλει μια αλλαγή κουλτούρας και στους επαγγελματίες υγείας, αλλά και στην κοινωνία. Η κοινωνία έχει εθιστεί σε μία λογική ότι εγώ κατά το δοκούν επιλέγω πού θα απευθυνθώ και σε ποιον θα πάω κλπ.
Εδώ αλλάζει αυτό το πράγμα. Και γι’ αυτό και χρειάζεται χρόνος για να εμπεδωθεί αυτή η νέα αντίληψη, ότι θα έχουμε μια, όπως λέμε, δομημένη πρόσβαση στο σύστημα". 

Ο υπουργός ανέφερε ότι στο πρώτο 8μηνο του 2018, οι ανασφάλιστοι που δέχθηκαν συνταγές έφτασαν τους 718.000. Οι συνταγές αφορούσαν φάρμακα ύψους 144 εκ. ευρώ και εξετάσεις αξίας 46 εκ. ευρώ. Κάποιοι από αυτούς, επίσης νοσηλεύτηκαν δωρεάν στα νοσοκομεία, ενώ συνεχίζεται η εφαρμογή της ρύθμισης περί διαγραφής των χρεών ανασφάλιστων προς τα νοσοκομεία από νοσηλείες του παρελθόντος.

Η έμφαση στην ΠΦΥ αφορά κυρίως τα κέντρα υγείας αστικού τύπου, καθώς στην ύπαιθρο υπήρχαν τα Κέντρα Υγείας που παρείχαν και συνεχίζουν να παρέχουν υπηρεσίες υγείας, τώρα με καλύτερη στελέχωση.

Η αναδιοργάνωση του συστήματος, εστιάζει πλέον στην ΠΦΥ και όχι στο νοσοκομείο, με έμφαση στην πρόληψη, στην αγωγή υγείας, στην φροντίδα σε επίπεδο κοινότητας. Είναι μια κατεύθυνση, που δεν έχει επιστροφή. 

Σχετικά με τη στελέχωση, ανέφερε ότι λόγω του brain drain έχουν φύγει από την Ελλάδα περίπου 18.000 γιατροί, που έχουν μεταναστεύσει στο εξωτερικό. 
Αυτό έχει μειώσει, τη δυνατότητα να βρούμε γιατρούς για τις θέσεις που προκηρύσσουμε, είτε στις τοπικές μονάδες υγείας, τις ΤΟΜΥ, είτε για συμβάσεις ελευθεροεπαγγελματιών οικογενειακών γιατρών με τον ΕΟΠΥΥ. Πολλές φορές, ακόμα και για να βρούμε ανταπόκριση σε προκηρύξεις που κάνουμε για μόνιμες θέσεις στο σύστημα υγείας, αλλά σε κάπως πιο απομονωμένες περιοχές, στα νησιά σε άγονα μέρη, σε δυσπρόσιτες περιοχές και λοιπά.

Πρόβλημα και με τα κτίρια
Ο υπουργός Υγείας υποσχέθηκε και νέα προκήρυξη για τις ΤΟΜΥ, για στελέχωση με πρόσθετους οικογενειακούς γιατρούς, αλλά και πρόσθετες ΤΟΜΥ.
Σημείωσε όμως ότι εκτός από την έλλειψη γιατρών, παρουσιάζεται και έλλειψη κτιρίων, λόγω ... Airbnb και τουρισμού... Πρόσθεσε μάλιστα ότι "υπάρχει μια δυσκολία αυτήν την περίοδο να βρούμε διαθέσιμα κτιρια και κρατικά, για τα οποία δεν είναι πάντα ευχερής η ανακαίνισή τους και η παραχώρησή τους κλπ. Αλλά και ιδιωτικά κτίρια. Πολλές φορές, δηλαδή, κάνουμε προσκλήσεις ενδιαφέροντος και δεν έχουμε ανταπόκριση".


Αμοιβές γιατρών

Υπογράμμισε ότι δεν μπορούμε, προφανώς, να δώσουμε μισθούς βόρειας ή κεντρικής Ευρώπης. Όμως εκτίμησε ότι οι αμοιβές των γιατρών στις ΤΟΜΥ είναι σε ένα αξιοπρεπές επίπεδο, παίρνοντας υπόψιν τη συνολική κατάσταση της οικονομίας και της χώρας. 

Διαβεβαιώνοντας την εξασφαλισμένη χρηματοδότηση του νέου μοντέλου και μετά την πάροδο της 4ετούς χρηματοδότησης από την Ε.Ε., ο κ. Ξανθός αναφέρθηκε στην σταδιακή αποκατάσταση απωλειών εισοδήματος των νοσοκομειακών γιατρών κατά τα χρόνια της κρίσης, ως αναγνώριση ότι έχουν συνεισφέρει καταλυτικά στο να διασωθεί η δημόσια περίθαλψη και να αναβαθμιστεί το σύστημα υγείας. 
Δήλωσε ότι τηρουμένων των αναλογιών και της συνολικής κατάστασης στο δημόσιο σήμερα στη χώρα, υπάρχει μια δυνατότητα αξιοπρεπούς εργασίας, βεβαίως με δυσκολίες, κάτω από αντίξοες συνθήκες, έχει αυξηθεί η προσέλευση των πολιτών στο σύστημα υγείας λόγω φτωχοποίησης, υπάρχει αυξημένη ζήτηση, υπάρχει αυξημένη πίεση.

ΤΕΠ
Στη συνέχεια αναφέρθηκε σε "επένδυση στα τμήματα επειγόντων περιστατικών", εξηγώντας ότι  είναι σε διαδικασία κρίσης 520 θέσεις μονίμων ειδικευμένων γιατρών του ΕΣΥ, οι οποίοι θα πάνε στοχευμένα στα Τμήμα Επειγόντων Περιστατικών (ΤΕΠ) σε όλα τα νοσοκομεία και θα δώσουν μια μεγάλη ώθηση στην πιο αποτελεσματική και ποιοτική διαχείριση των επειγόντων περιστατικών.
Σήμερα υπάρχει πολύ μεγάλη ταλαιπωρία, πολύωρες αναμονές, εξαιτίας και  του ελλείμματος ειδικευομένων, επίσης λόγω μετανάστευσης. Γι΄ αυτό η στελέχωση θα γίνει με ειδικευμένους γιατρούς, οι οποίοι εν συνεχεία θα εξειδικευτούν περαιτέρω στην επείγουσα ιατρική. Πρόκειται για "μια πολύ σημαντική αλλαγή που θα ενισχύσει την πρώτη γραμμή άμυνας του συστήματος υγείας εκεί που υπάρχει άγχος, πίεση και φυσικά διακινδύνευση της ζωής.
Και θεωρώ ότι θα βελτιώσει πραγματικά πολύ τα ποιοτικά στάνταρτ στο σύστημα υγείας".