Οι σύγχρονες μελέτες έχουν καταλήξει σε κάποιους βασικούς λόγους, που εξηγούν γιατί το γυναικείο φύλο είναι πιο ευάλωτο στην εμφάνιση της μείζονος καταθλιπτικής διαταραχής, όπως ονομάζεται επιστημονικά η νόσος. Οι λόγοι είναι κυρίως ψυχολογικοί, ορμονολογικοί, κοινωνικοί, αλλά και άλλοι, που φαίνεται να σχετίζονται με διαφορές στη νευροφυσιολογία του εγκεφάλου των δύο φύλων.

Ορμόνες

Οι αναπαραγωγικές ορμόνες (οιστρογόνα και ανδρογόνα), φαίνεται ότι παίζουν σημαντικό ρόλο στην εμφάνιση της κατάθλιψης. Από ερευνητικά δεδομένα έχει αποδειχθεί ότι η αύξηση των ανδρογόνων στον γυναικείο οργανισμό μπορεί να προκαλέσει αυξημένο κίνδυνο καταθλιπτικού επεισοδίου στις γυναίκες.

Ο ψυχολόγος, μέλος της Διεθνούς Ένωσης Σχεσιακής Ψυχανάλυσης (IARPP) - ΗΠΑ Γιώργος Παπαγεωργίου επισημαίνει: «Η αρνητική επιρροή της διαταραχής των ορμονών στις γυναίκες είναι έκδηλη στο προεμμηνορροϊκό σύνδρομο (δηλαδή στην ονομαζόμενη “περίοδο”), όπου εκδηλώνουν συχνότερα νεύρα ή θλίψη. Δεν είναι καθόλου τυχαίο, επίσης, ότι η εμφάνιση της κατάθλιψης στην προεφηβική ηλικία - κατά την οποία δεν υπάρχουν ακόμη αναπτυγμένες αναπαραγωγικές ορμόνες, δηλαδή κάτω των 12 ετών - δεν έχει διαφοροποίηση μεταξύ των δύο φύλων».

Ο κίνδυνος φαίνεται να επιτείνεται με τη μείωση των οιστρογόνων μετά την εμμηνόπαυση, αλλά και με άλλους παράγοντες, που σχετίζονται με την διακύμανση των δύο αναπαραγωγικών ορμονών, όπως εγκυμοσύνη, λοχεία, αντισυλληπτικά φάρμακα κτλ.

Νευροφυσιολογία εγκεφάλου

Μία άλλη σημαντική διαφορά ανάμεσα στα δύο φύλα στην εμφάνιση της κατάθλιψης, είναι ο τρόπος, με τον οποίο ο εγκέφαλος ανδρών και γυναικών επεξεργάζεται τις πληροφορίες. Ο ανδρικός εγκέφαλος έχει τη νευρολογική-βιολογική ρύθμιση να αναζητά πρακτικές απαντήσεις στα προβλήματα, ενώ ο γυναικείος βασίζεται περισσότερο στη συναισθηματική ανταλλαγή.

Ένα, ακόμη, γυναικείο χαρακτηριστικό, που συνηγορεί επιβαρυντικά στην κατάθλιψη, είναι η ικανότητα πολλαπλών ασχολιών, αυτό που ονομάζουμε «multitasking». Αυτό συμβαίνει γιατί ο γυναικείος εγκέφαλος επεξεργάζεται με αρνητικό τρόπο τα πολλαπλά μηνύματα, που λαμβάνει, μέσω διαφορετικών δραστηριοτήτων κι έτσι επιβαρύνεται η καθημερινότητα της γυναίκας. 

Άνδρες από τον Άρη, γυναίκες από την Αφροδίτη

Οι ψυχολόγοι έχουν καταλήξει στο συμπέρασμα ότι οι διαφορές στον τρόπο, με τον οποίο αυτοπροσδιορίζονται τα δύο φύλα, καταλήγουν να βρίσκουν πιο ευάλωτες τις γυναίκες.

«Οι άνδρες αυτοπροσδιορίζονται μέσα από τα επιτεύγματά τους (“Άρης”), ενώ οι γυναίκες από τις σχέσεις τους (“Αφροδίτη”). Για τον άνδρα, λοιπόν, η προσωπική του αξία στη ζωή μετράται κυρίως μέσα από τη δουλειά, τις σπουδές, τα επιτεύγματα, τις κατακτήσεις, ενώ οι γυναίκες δίνουν μεγαλύτερη έμφαση κυρίως στις ανθρώπινες σχέσεις και στην αξία, που παίρνουν μέσα από αυτές. Αυτή η γυναικεία ιδιαιτερότητα, όμως, έχει αρνητικά για τη διατήρηση της ψυχικής ισορροπίας, καθώς πολύ συχνά οι σχέσεις ενέχουν ψυχικά ερεθίσματα, που προκαλούν στεναχώρια και πόνο», αναφέρει ο ειδικός.

Λόγος και σκέψη

Ο τρόπος, που επικοινωνούν οι γυναίκες, είναι ενδεχομένως ένας, ακόμη, επιβαρυντικός παράγοντας για την ψυχολογία τους. Σύμφωνα με τους ειδικούς οι γυναίκες, για να διαφυλάξουν την αρμονία στις σχέσεις τους, χρησιμοποιούν πιο πολύ τον έμμεσο λόγο, δηλαδή τον υπαινικτικό, με αποτέλεσμα να κινδυνεύουν περισσότερο από κατάθλιψη.

Όπως λέει ο κ. Παπαγεωργίου: «Οι άνδρες χρησιμοποιούν τον άμεσο λόγο που παράγει μεν πιο εύκολα διενέξεις, όμως, ο τρόπος τους είναι πιο εξισορροπιστικός για την ψυχική τους υγεία. Οι γυναίκες μιλάνε με «μασημένα λόγια», όχι γιατί θέλουν να κρύψουν κάτι, αλλά για να μειώσουν την ένταση των διαλόγων, από διακριτικότητα και μετριοπάθεια. Αυτή η επικοινωνία είναι μεν πιο ευγενική, όμως, παράγει μεγαλύτερη κατάθλιψη», αναφέρει χαρακτηριστικά.

Το «γυναικείο ένστικτο»

Ένα, ακόμη, εξαιρετικό χαρακτηριστικό γνώρισμα, που δρα με επιβαρυντικό τρόπο στην ψυχολογία της γυναίκας, είναι η αυξημένη αντιληπτική της ικανότητα, η οποία της δίνει τη δυνατότητα να συλλαμβάνει τα λεπτά ερεθίσματα του περιβάλλοντός της.

«Οι γυναίκες σε τέτοιου είδους μικρό-συλλήψεις της καθημερινότητας έχουν πολύ καλύτερη αντίληψη από τους άνδρες», τονίζει ο κ. Γιώργος Παπαγεωργίου, «γιατί είναι καλύτερα φτιαγμένες ως βιολογικό είδος. Το γεγονός ότι αντιλαμβάνονται πράγματα, όχι με την επεξεργάσιμη λογική, αλλά «απλώς επειδή τα γνωρίζουν» - το βαφτίζουμε «γυναικείο ένστικτο», επειδή δεν εξηγείται με την καθημερινή λογική - σημαίνει ότι από νευρολογική άποψη οι γυναίκες έχουν πιο ευαισθητοποιημένους υποδοχείς. Η ικανότητα αντίληψης στο «υπερφυσικό», όμως, ενέχει τον κίνδυνο αυξημένων φόβων, κάτι που μπορεί να φέρει στενόχωρες σκέψεις και να προκαλέσει ευκολότερα κατάθλιψη».

Άλλοι κοινωνικοί παράγοντες

Οι παντρεμένες κι εργαζόμενες γυναίκες με παιδιά εμφανίζουν μεγαλύτερα ποσοστά κατάθλιψης, σε σχέση με άλλες ανύπαντρες γυναίκες, αλλά και με τους άνδρες. Εμπειρίες, που πυροδοτούν ένα καταθλιπτικό επεισόδιο, επίσης, μπορεί να είναι: τα προβλήματα στις εργασιακές σχέσεις, οι απαιτήσεις της ανατροφής των παιδιών, το διαζύγιο κ.ά. Τέλος, οι γυναίκες έχει αποδειχθεί ότι ενδέχεται να εγκλωβιστούν περισσότερο από τους άνδρες σε μία παρατεταμένη περίοδο κατάθλιψης.

-----------------------------------------

Την Κυριακή 10 Μαρτίου 2019 και ώρα 19:30 μμ, ο κ. Γιώργος Παπαγεωργίου καλεί στην πρώτη συνάντηση του κύκλου ανοιχτών συναντήσεων με το κοινό, με τίτλο: “ΔΙΑΛΟΓΟΙ ΨΥΧΟΘΕΡΑΠΕΙΑΣ”.

Πρόκειται για μια σειρά εκδηλώσεων, που θα πραγματοποιηθούν στον Πολυχώρο Εικαστικών και Τέχνης “Trii Art Hub” - Δράκου 9, Συγγρού-Φιξ (πλησίον σταθμού Μετρό). Η πρώτη συνάντηση έχει το εισαγωγικό θέμα: “Ποιοι κάνουν, ποιοι ΝΑ κάνουν και ποιοι ΔΕΝ θα κάνουν ψυχοθεραπεία”.

Είσοδος ελεύθερη.