H αγκυλοποιητική σπονδυλαρθρίτιδα (ΑΣ) και η ψωριασική αρθρίτιδα (ΨΑ) είναι φλεγμονώδεις σπονδυλαρθρίτιδες, που προσβάλλουν πάνω από 50.000 Έλληνες, οι οποίοι, μάλιστα, τις περισσότερες φορές είναι νέα άτομα κάτω των 40 ετών - στην Ευρώπη πάσχουν πέντε εκατομμύρια. Όπως είπαν οι κ.κ. Παναγιώτης Τρόντζας, πρόεδρος της Ελληνικής Ρευματολογικής Εταιρείας και της Επαγγελματικής Ένωσης Ρευματολόγων Ελλάδος (ΕΡΕ - ΕΠΕΡΕ) και Γεώργιος Κήτας, καθηγητής Ρευματολογίας στα Πανεπιστήμια του Manchester και Birmingham της Μεγάλης Βρετανίας, και διευθυντής του Ρευματολογικού τμήματος στο Νοσοκομείο Υγεία, σε συνέντευξη τύπου για τα ζητήματα υγείας και ποιότητας ζωής, που αντιμετωπίζουν οι ασθενείς με ρευματικά νοσήματα, 3 στους 10 ασθενείς καθυστερούν μέχρι και έναν χρόνο να φτάσουν στον γιατρό, με κάποιους ασθενείς να τραβιούνται σε παθολόγους και σε ορθοπαιδικούς από 7 έως και 10 χρόνια! Η αναγνώριση των συμπτωμάτων των ρευματικών παθήσεων και η γρήγορη επίσκεψη στον ρευματολόγο προλαμβάνει τις συνέπειες των νοσημάτων αυτών, που αφορούν τόσο στην ποιότητα ζωής, όσο και στην επιβάρυνση του συστήματος υγείας με νοσηλείες, χειρουργεία, αναπηρικές συντάξεις κ.τ.λ.

"Οι σπονδυλοαρθρίτιδες, που έχουν συμπτώματα, τα οποία παρερμηνεύονται, εντοπίζονται συνήθως στη μαγνητική τομογραφία (MRI). Εκεί βλέπουμε τη φλεγμονή, που με τις ακτινογραφίες δε φαινόταν για χρόνια" εξήγησε ο κ. Κήτας.

Τα καλά νέα είναι ότι η ΕΡΕ ξεκινά ενημέρωση των παθολόγων και των ορθοπαιδικών, με εκδηλώσεις σε όλη την Ελλάδα, σε μια προσπάθεια να ενημερωθούν για τα ρευματικά νοσήματα και να ελαττωθεί, έτσι, ο χρόνος που χάνεται, μέχρις ότου οι ασθενείς πάνε στον ειδικό γιατρό και ξεκινήσουν θεραπεία.

Η ΑΣ και η ΨΑ εκδηλώνονται με συνεχή πόνο στη μέση, που βελτιώνεται με την κίνηση και επιδεινώνεται με την ανάπαυση, με πόνο και διόγκωση μεγάλων αρθρώσεων ή/και με επανειλημμένες φλεγμονές τενόντων και συνδέσμων (τη λεγόμενη ενθεσοπάθεια). Αν δεν αντιμετωπιστούν αποτελεσματικά τους πρώτους μήνες, μετά την εκδήλωση των συμπτωμάτων, μπορεί να προκαλέσουν μη αναστρέψιμες βλάβες στη σπονδυλική στήλη και στις αρθρώσεις, με αποτέλεσμα τον χρόνιο πόνο, τη μείωση της λειτουργικότητας και της παραγωγικότητας και, ορισμένες φορές, την αναπηρία. Πολλοί ασθενείς δεν ανταποκρίνονται καλά στις υπάρχουσες θεραπείες, όπως είναι τα αντιφλεγμονώδη και τα τροποποιητικά φάρμακα, ενώ ένα σημαντικό ποσοστό ασθενών δεν ανταποκρίνεται επαρκώς ούτε στις μέχρι τώρα διαθέσιμες βιολογικές θεραπείες (αντι-TNF μονοκλωνικά αντισώματα).

"Όταν πάσχουν νέοι άνθρωποι, όπως στις συγκεκριμένες περιπτώσεις, ο πόνος γίνεται χρόνιος, έχουν δυσκολία στον ύπνο, στη δουλειά τους, στο σεξ και, γενικά, δεν απολαμβάνουν καλή ποιότητα ζωής. Ο στόχος της θεραπείας, λοιπόν, είναι καταρχάς να ανακουφίσουμε τους πάσχοντες από τον πόνο, αλλά και να αναστρέψουμε, αν είναι δυνατόν, τις βλάβες" είπε ο κ. Τρόντζας.

Δυστυχώς στις ρευματοπάθειες δεν υπάρχει πρόληψη. Αλλά και στο κομμάτι της θεραπείας υπάρχουν κενά, όπως εξήγησαν οι ειδικοί στη συνέντευξη τύπου, που έγινε υπό την αιγίδα της «Επιστημονικής Εταιρείας για τη Μυοσκελετική Υγεία» (ΕΠΕΜΥ). Ακόμη και τα πολύ καλά και αποτελεσματικά φάρμακα βοηθούν μόλις το 50% των ασθενών, δηλαδή έναν στους δύο, αφήνοντας τους υπόλοιπους ακάλυπτους.

"Επομένως χρειαζόμαστε νέα φάρμακα, δραστικά και ασφαλή, για την αντιμετώπιση των ασθενών με αγκυλοποιητική σπονδυλαρθρίτιδα ή με ψωριασική αρθρίτιδα. Η σεκουκινουμάμπη είναι το πρώτο από την καινούρια γενιά βιολογικών φαρμάκων, που έρχεται στη χώρα μας" υπογράμμισε ο κ. Τρόντζας.

Η σεκουκινουμάμπη είναι το πρώτο από μια νέα κατηγορία φαρμάκων που ονομάζονται αναστολείς της ιντερλευκίνης-17A (IL-17A), το οποίο κυκλοφορεί στην Ευρώπη για την ΑΣ και την ΨΑ. Πρόσφατες μελέτες έδειξαν ότι παρείχε σημαντική μείωση των σημείων και των συμπτωμάτων των εν λόγω νοσημάτων, ήδη από την εβδομάδα 1-3 και αυτά τα αποτελέσματα διατηρήθηκαν για διάστημα δύο ετών. Έως και 80% των ασθενών με ΑΣ που έλαβε θεραπεία με σεκουκινουμάμπη δεν εμφάνισε επιδείνωση της βλάβης της σπονδυλικής στήλης, σύμφωνα με μετρήσεις μέσω ακτινογραφιών σε διάστημα δύο ετών. Στην ΨΑ το 84% των ασθενών δεν εμφάνισε επιδείνωση της βλάβης των αρθρώσεων στις ακτινογραφίες σε διάστημα δύο ετών.

"Στις μελέτες αναδεικνύεται ότι η σεκουκινουμάμπη βελτιώνει σημαντικά τα συμπτώματα αυτών των νοσημάτων στους περισσότερους ασθενείς, αλλά μπορεί να δίνει και την ευκαιρία να σταματήσει η επιδείνωση της νόσου σε πολλούς από αυτούς σε βάθος χρόνου" τόνισε ο κ. Κήτας. "Υπάρχει επείγουσα ανεκπλήρωτη ανάγκη για νέα φάρμακα, καθώς σημαντικός αριθμός ασθενών δεν ανταποκρίνεται καλά στις υπάρχουσες θεραπείες. Η σεκουκινουμάμπη θέτει, λοιπόν, υποψηφιότητα να καταστεί ένα νέο, πολλά υποσχόμενο όπλο στη θεραπευτική αντιμετώπιση των ασθενών με αγκυλοποιητική σπονδυλαρθρίτιδα και ψωριασική αρθρίτιδα».

Περισσότεροι από 9.600 ασθενείς έχουν λάβει θεραπεία με σεκουκινουμάμπη σε κλινικές μελέτες για πολλαπλές ενδείξεις και πάνω από 12.500 ασθενείς έχουν λάβει θεραπεία μετά την κυκλοφορία του φαρμάκου στην αγορά. Το προφίλ ασφάλειας της σεκουκινουμάμπης αποδείχτηκε σύμφωνο, με το προφίλ ασφάλειας που παρατηρήθηκε σε πολλαπλές κλινικές μελέτες, για διαφορετικές πιθανές ενδείξεις. Έχει προς το παρόν εγκριθεί για την αγκυλοποιητική σπονδυλαρθρίτιδα και την ψωριασική αρθρίτιδα σε ενήλικες ασθενείς, που έχουν αποτύχει στις κλασικές συμβατικές θεραπείες. Στη μεν ΑΣ αυτές συνίστανται στα μη στεροειδή αντιφλεγμονώδη φάρμακα και η σεκουκινουμάμπτη έλαβε έγκριση για αυτούς τους ασθενείς, που δεν ανταποκρίνονται επαρκώς στις παραπάνω θεραπείες. Στη δε ΨΑ συνίστανται σε τροποιητικά της νόσου αντιρευματικά φάρμακα και η σεκουκινουμάμπη έλαβε έγκριση με ή χωρίς τη συγχορήγηση μεθοτρεξάτης, για όσους ασθενείς απέτυχαν στις προαναφερθείσες θεραπείες.

Στην Ελλάδα η σεκουκινουμάμπη αναμένεται να κυκλοφορήσει στις αρχές του 2016.