Δικαίωση του μακροχρόνιου αγώνα των νοσοκομειακών γιατρών, αποτελεί η απόφαση του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου, με την οποία καταδικάζεται η Ελλάδα για παράβαση της νομοθεσίας που αφορά στο μέγιστο εβδομαδιαίο χρόνο εργασίας των γιατρών.

Ο πρόεδρος της Ομοσπονδίας Ενώσεων Νοσοκομειακών Γιατρών Ελλάδας (ΟΕΝΓΕ) Δημήτρης Βαρνάβας σε δήλωσή του, τόνισε ότι η απόφαση αποτελεί δικαίωση του μακροχρόνιου αγώνα της ΟΕΝΓΕ και των Ενώσεων Γιατρών της χώρας για ασφαλή παροχή υπηρεσιών υγείας και αξιοπρεπείς συνθήκες εργασίας των γιατρών που υπηρετούν στο δημόσιο σύστημα υγείας.

Με τη δήλωσή του, ο κ. Βαρνάβας σημειώνει πως "το υπουργείο Υγείας οφείλει να συμμορφωθεί άμεσα με την απόφαση του Δικαστηρίου, προβαίνοντας σε προσλήψεις γιατρών, ώστε να στελεχωθούν με επάρκεια Νοσοκομεία και Κέντρα Υγείας, προκειμένου ο χρόνος εργασίας των γιατρών να προσεγγίσει στις 48 ώρες την εβδομάδα. Οφείλει ταυτόχρονα η κυβέρνηση να βελτιώσει τις εργασιακές συνθήκες και τις αμοιβές των γιατρών στα Νοσοκομεία και Κέντρα Υγείας της χώρας, αναγκαία προϋπόθεση για τη συνολική αλλαγή του προτύπου περίθαλψης των πολιτών.

Η ΟΕΝΓΕ έχει κατ΄ επανάληψη δηλώσει διατεθειμένη να καθίσει στο τραπέζι της διαπραγμάτευσης, ώστε να υλοποιηθούν στοχευμένα οι προσλήψεις και να βελτιωθούν οι συνθήκες παροχής υπηρεσιών υγείας, αλλά και η ποιότητα ζωής των γιατρών της χώρας μας".

Σκεπτικισμός
Εκ μέρους του ΠΑΜΕ, ο υπεύθυνος του τομέα υγείας Ηλίας Σιώρας, εξέφρασε το σκεπτικισμό του, με δήλωσή του σημείωσε πως "τόσα χρόνια που παραβιάζονται σκαιότατα δικαιώματα ασθενών και υγειονομικών, τι έκανε το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο; Συμφωνούσε σε τσάκισμα μισθών, σε πάγωμα διορισμών που συνεχίζεται με το σταγονόμετρο - κάποιοι λίγοι επικουρικοί - στην ελαστικοποίηση των ωρών εργασίας (με αποκορύφωμα το ιατροκτόνο μπλοκάκι).
Κρύβει επιμελέστατα το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο, ότι η Ε.Ε. καταργεί το σταθερό ημερήσιο χρόνο εργασίας, καθιερώνει ατομικές συμβάσεις που ήδη γενικεύονται και παραλείπει ότι με αυτές, ο γιατρός μπορεί να εργάζεται μέχρι 78 ώρες την εβδομάδα"!
Ο κ. Σιώρας προσθέτει ότι με το μνημόνιο 3 θα καταργηθεί το ανθυγιεινό επίδομα, δεν θα αντιμετωπιστεί το burn out των υγειονομικών που φτάνει το 45%, ούτε η μετανάστευση 12.000 υγειονομικών από τη χώρα.
Σημειώνει δε, ότι υπάρχει ανάγκη για μαζικούς διορισμούς που κατά το υπουργείο Υγείας κυμαίνονται σε 6.500-7.500 μονίμων γιατρών, που όμως είναι άγνωστη έννοια για τους εταίρους.

Τι προβλέπει η απόφαση
Στη σχετική ανακοίνωση που εξέδωσε το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο με τη λήψη της απόφασης, επισημαίνεται ότι η ελληνική νομοθεσία, επιτρέποντας να εργάζονται οι ιατροί επί 24 ή και περισσότερες ώρες αδιαλείπτως, αντιβαίνει στο δίκαιο της Ένωσης.

Η Ελλάδα παρέλειψε να εφαρμόσει εβδομαδιαία διάρκεια εργασίας μη υπερβαίνουσα τις 48 ώρες και δεν καθιέρωσε ελάχιστο ημερήσιο χρόνο αναπαύσεως ούτε περίοδο αντισταθμιστικής αναπαύσεως.
Κατά την οδηγία σχετικά με την οργάνωση του χρόνου εργασίας, η εβδομαδιαία διάρκεια του χρόνου εργασίας δεν πρέπει να υπερβαίνει τις 48 ώρες κατά μέσο όρο, ενώ κάθε εργαζόμενος πρέπει να διαθέτει, ανά 24ωρο, περίοδο αναπαύσεως ελάχιστης χρονικής διάρκειας 11 συναπτών ωρών και, ανά περίοδο επτά ημερών, περίοδο συνεχούς αναπαύσεως ελάχιστης χρονικής διάρκειας 24 ωρών, στις οποίες προστίθενται οι 11 ώρες ημερήσιας αναπαύσεως. 

Δέκα ενώσεις Ελλήνων ιατρών υπέβαλαν καταγγελίες στην Επιτροπή. 
Κατά τις ενώσεις αυτές, οι ιατροί (μισθωτοί ή ασκούμενοι) υποχρεώνονταν, βάσει της εθνικής νομοθεσίας, να εργάζονται κατά μέσο όρο εβδομαδιαίως από 60 έως 93 ώρες. 
Υποχρεώνονταν επίσης σε τακτική βάση να εργάζονται έως και 32 ώρες αδιαλείπτως στον χώρο εργασίας, χωρίς να απολαύουν των ελάχιστων περιόδων ημερήσιας και εβδομαδιαίας αναπαύσεως ή των ισοδύναμων περιόδων αντισταθμιστικής αναπαύσεως. 

Κατόπιν τούτου, η Επιτροπή άσκησε κατά της Ελλάδας προσφυγή λόγω παραβάσεως ενώπιον του Δικαστηρίου. 

Υποστηρίζει ότι η Ελλάδα, παραλείποντας να προβλέψει και/ή να εφαρμόσει εβδομαδιαία διάρκεια εργασίας μη υπερβαίνουσα τις 48 ώρες και παραλείποντας να καθιερώσει ελάχιστο ημερήσιο και εβδομαδιαίο χρόνο αναπαύσεως ή ισοδύναμη περίοδο αντισταθμιστικής αναπαύσεως που να διαδέχεται άμεσα τον χρόνο εργασίας τον οποίο η περίοδος αυτή θεωρείται ότι αντισταθμίζει, παρέβη τις υποχρεώσεις που υπέχει από το δίκαιο της Ένωσης. 

Με τη σημερινή απόφασή του, το Δικαστήριο δέχεται την προσφυγή λόγω παραβάσεως που άσκησε η Επιτροπή. Το Δικαστήριο υπενθυμίζει καταρχάς ότι η μέγιστη εβδομαδιαία διάρκεια της εργασίας των ιατρών αποτελεί ιδιαίτερης βαρύτητας κανόνα του εργατικού δικαίου της Ένωσης, ο οποίος πρέπει να εφαρμόζεται στην περίπτωση κάθε εργαζομένου ως ελάχιστη πρόβλεψη αποβλέπουσα στη διασφάλιση της προστασίας της υγείας και της ασφάλειάς του. Επομένως, η οδηγία επιβάλλει στα κράτη μέλη την υποχρέωση να θεσπίσουν ανώτατο όριο μέσης εβδομαδιαίας διάρκειας εργασίας 48 ωρών που συμπεριλαμβάνει τις υπερωρίες.

Εν προκειμένω, το Δικαστήριο επισημαίνει ότι οι ώρες των ενεργών εφημεριών, καθώς και οι ώρες των εφημεριών ετοιμότητας κατά τις οποίες οι ιατροί παραμένουν στο νοσοκομείο προς παροχή ιατρικών υπηρεσιών, προστίθενται στις 35 ώρες τις οποίες προβλέπει το τακτικό εβδομαδιαίο ωράριο εργασίας. 

Πράγματι, ενώ τυπικώς προβλέπει τα ανώτατα όρια όσον αφορά την εβδομαδιαία διάρκεια του χρόνου εργασίας, η ελληνική νομοθεσία προβλέπει επίσης ότι οι ιατροί υποχρεούνται να πραγματοποιούν μηνιαίως πλείονες εφημερίες ετοιμότητας, γεγονός που έχει ως συνέπεια, οσάκις αυτοί καλούνται στο νοσοκομείο προς παροχή ιατρικών υπηρεσιών, την επιμήκυνση της παραμονής τους στον χώρο εργασίας. Επιπλέον, επιτρέπει την επιβολή, υπό τη μορφή εφημεριών, πρόσθετου χρόνου εργασίας χωρίς να προβλέπει κανένα ανώτατο όριο σχετικώς. 

Κατά συνέπεια, η ελληνική νομοθεσία έχει ως αποτέλεσμα να καθιστά δυνατή, όσον αφορά την εβδομαδιαία διάρκεια του χρόνου εργασίας, την υπέρβαση του ορίου των 48 ωρών, χωρίς να υφίσταται σαφής διάταξη η οποία να διασφαλίζει ότι οι ώρες των εφημεριών που πραγματοποιούν οι ιατροί στο νοσοκομείο δεν συνεπάγονται τέτοια υπέρβαση. Όσον αφορά την ημερήσια ανάπαυση, το Δικαστήριο διαπιστώνει ότι εθνική νομοθεσία η οποία επιτρέπει ωράρια εργασίας δυνάμενα να διαρκέσουν 24 ώρες αδιαλείπτως δεν είναι συμβατή με το δίκαιο της Ένωσης. 
Βάσει της ελληνικής νομοθεσίας, όμως, ιατρός μπορεί να υποχρεωθεί να εργασθεί, οσάκις του τακτικού ωραρίου εργασίας έπεται άμεσα εφημερία, πέραν του 24ώρου αδιάλειπτης εργασίας, μάλιστα δε έως και 32 ώρες αδιαλείπτως στην ειδική περίπτωση κατά την οποία νέο τακτικό ωράριο εργασίας αρχίζει αμέσως μετά την εφημερία αυτή. 

Η χορήγηση τέτοιων περιόδων αναπαύσεως απλώς σε «άλλες στιγμές», που δεν συνδέονται πλέον άμεσα με τον χρόνο εργασίας ο οποίος παρατάθηκε λόγω των πραγματοποιηθεισών υπερωριών, δεν λαμβάνει υπόψη προσηκόντως την ανάγκη τηρήσεως των γενικών αρχών της προστασίας της ασφάλειας και της υγείας των εργαζομένων που συνιστούν το θεμέλιο του καθεστώτος της Ένωσης περί οργανώσεως του χρόνου εργασίας. 

Επομένως, η ελληνική νομοθεσία, καθόσον προβλέπει ότι η 24ωρη ανάπαυση που πρέπει να χορηγείται σε ιατρό μετά από κάθε ενεργό εφημερία μπορεί να μεταφερθεί έως και μία εβδομάδα από της ημέρας πραγματοποιήσεως της εφημερίας αυτής, δεν είναι σύμφωνη με την οδηγία περί οργανώσεως του χρόνου εργασίας.

Το πλήρες κείμενο της απόφασης, εδώ.