Σε περίπου 3 μήνες, η γενική διευθύντρια του ΠΟΥ θα ζητήσει τις υποψηφιότητες της Εκτελεστικής Επιτροπής και των κρατών - μελών για τον διάδοχό της. Έτσι θα ξεκινήσει η διαδικασία επιλογής για το νέο γενικό διευθυντή που θα εκλεγεί το 2017.

Στη διάρκεια αυτού του έτους, ο ΠΟΥ θα εργαστεί στους στόχους της Βιώσιμης Ανάπτυξης με βάση και την πρόοδο που σημειώθηκε κατά τη διάρκεια των Αναπτυξιακών Στόχων της Χιλιετίας που προηγήθηκαν. Για παράδειγμα, ισχυρή ηγεσία στον ΠΟΥ μπορεί να βοηθήσει όλους να επιτύχουμε παγκόσμια κάλυψη υγείας, χωρίς να μένει κανείς πίσω.

Παράλληλα, ο κόσμος αντιμετωπίζει  κολοσσιαίες προκλήσεις που ο ΠΟΥ πρέπει να βοηθήσει στην επίλυση: η απειλή της μικροβιακής αντοχής στους ανθρώπους και τα ζώα, το διαφαινόμενο πρόβλημα της γήρανσης των κοινωνιών, η αύξηση των μη μεταδοτικών ασθενειών και η επίδραση της αλλαγής του κλίματος για τις ασθένειες και ανθρωπιστικές καταστροφές. Μόνο μέσα από την αντιμετώπιση των θεμάτων αυτών, μπορούμε να δημιουργήσουμε μια παγκόσμια αρχιτεκτονική στην υγεία ώστε να μπορεί να ανταποκριθεί σε υγειονομικές κρίσεις και να υποστηρίξει ανθεκτικά και βιώσιμα συστήματα υγείας.

Στο μεταξύ, η δυτική Αφρική ανακάμπτει από τη χειρότερη επιδημία Έμπολα. Αν και η διεθνής απάντηση στον Έμπολα ήταν καθοριστική, μπορούσε να ήταν καλύτερη. Η δράση του ΠΟΥ ήταν ατελής, με αποτέλεσμα ο οργανισμός να προωθεί την αναμόρφωση του τρόπου με τον οποίο ανταποκρίνεται σε καταστάσεις έκτακτης ανάγκης και είναι υπόλογος γι' αυτές. Αυτή η μεταρρύθμιση είναι απαραίτητη, αφού άλλες καταστροφές, όπως ο σεισμός στο Νεπάλ και οι πλημμύρες στο Πακιστάν, έδειξαν ότι ο ΠΟΥ έχει ένα σημαντικό ρόλο στην αντιμετώπιση και ανάκαμψη. Χρειαζόμαστε έναν οργανισμό με ισχυρή ηγεσία και διοίκηση, που είναι σε θέση να ανταποκριθεί γρήγορα και συντονισμένα στις απειλές  υγείας, συμπεριλαμβανομένων των πανδημιών.

Οι μυριάδες πρόσφατες εκθέσεις για τον ΠΟΥ συμφωνούν ότι αποτελεί ζωτικής σημασίας θεσμό, το προεξάρχον σώμα εντός του ΟΗΕ που ασχολείται με απειλές κατά της παγκόσμιας υγείας και της ασφάλειας της υγείας. Καθώς το καταστατικό του ΠΟΥ αναφέρει, σκοπός του είναι: «να ενεργεί ως διευθύνουσα και συντονίζουσα αρχή σε διεθνείς εργασίες υγείας ... να καθιερώνει και να διατηρεί αποτελεσματική συνεργασία με τα Ηνωμένα Έθνη, εξειδικευμένους οργανισμούς, κρατικές υπηρεσίες υγείας, επαγγελματικές ομάδες και  άλλους αρμόδιους οργανισμούς. Να βοηθά τις κυβερνήσεις, κατόπιν αιτήματος, στην ενίσχυση των υπηρεσιών υγείας και να παράσχει την κατάλληλη τεχνική βοήθεια και, σε περίπτωση έκτακτης ανάγκης, την απαραίτητη βοήθεια κατόπιν αιτήματος ή αποδοχή των κυβερνήσεων". Ο ΠΟΥ τα κάνει όλα αυτά, και πολύ περισσότερα, ως επικεφαλης σε περισσότερες από 40 διεθνείς ανθρωπιστικές οργανώσεις υγείας.

Με δεδομένο αυτό το αντικείμενο, ο διορισμός του επόμενου γενικού διευθυντή του ΠΟΥ, φαίνεται πολύ μακριά. Τα κράτη μέλη θα πρέπει όλα να συμφωνήσουν ότι δεν πρέπει να κλυδωνιστεί η υποστήριξη της σημερινής Γενικής Διευθύντριας Δρ Μάργκαρετ Τσαν στο σχέδιο μεταρρύθμισής της. 

Σε όλες όμως τις συνεδριάσεις διεθνώς, θέτουν ήδη προς συζήτηση τις δεξιότητες του νέου γενικού διευθυντή. Εμείς υποστηρίζουμε τα ισχύοντα κριτήρια για την ανάδειξη του Γενικού Διευθυντή του ΠΟΥ και να δείξουμε τι σημαίνουν αυτά στην πραγματικότητα. 

Είναι σημαντικό τα κράτη μέλη να συνέλθουν το 2017 για να εκλέξουν έναν γενικό διευθυντή που είναι σε θέση να οδηγήσει ένα διαφοροποιημένο, παγκόσμιο και ενιαίο οργανισμό που δαπανά δισεκατομμύρια δολάρια ετησίως. Πρέπει να είναι σε θέση να φέρει συνοχή σε όλους τους ρόλους που ορίζονται στο καταστατικό του ΠΟΥ  χωρίς αύξηση του κόστους, και να χρησιμοποιεί τις ικανότητές του, επιπλέον της ισχύος σύγκλισης που κατέχει ο ΠΟΥ ως οργανισμός, για να διασφαλίσει την συνεχή και ευεργετική εμπλοκή των άλλων κεντρικών παραγόντων.

Τα κριτήρια για τις υποψηφιότητες που είχαν προηγουμένως συμφωνηθεί από την Παγκόσμια Συνέλευση Υγείας υποστηρίζονται ευρέως και αποτελούν μια καλή βάση για την επιλογή υποψηφίου. Οι απαιτήσεις αυτές είναι σωστές και δεν θα θέλαμε να εκλέξουμε κανένα που δεν τις διαθέτει. Πιστεύουμε, ωστόσο, ότι, δεδομένων των προκλήσεων που αντιμετωπίζει ο ΠΟΥ στη μεταρρύθμιση και τη σημασία του ρόλου του, περαιτέρω επεξεργασία των δεξιοτήτων του γενικού διευθυντή στην πράξη, θα είναι χρήσιμη.

Κριτήρια για την υποβολή υποψηφιοτήτων 

  1. Ισχυρό τεχνικό υπόβαθρο σε ένα πεδίο της υγείας, συμπεριλαμβανομένης της εμπειρίας στη δημόσια υγεία
  2. Έκθεση και εκτεταμένη εμπειρία σε διεθνείς υγεία
  3. Απτές δεξιότητες και εμπειρία ηγεσίας
  4. Εξαιρετικές ικανότητες επικοινωνίας και προώθησης
  5. Απτές αρμοδιότητας στην οργανωτική διαχείριση
  6. Ευαισθησία σε πολιτιστικές, κοινωνικές, και πολιτικές διαφορές
  7. Ισχυρή δέσμευση για την αποστολή και τους στόχους του ΠΟΥ
  8. Καλή κατάσταση υγείας απαιτείται για ολόκληρο το προσωπικό του Οργανισμού
  9. Επαρκής γνώση τουλάχιστον μίας από τις επίσημες γλώσσες εργασίας της Εκτελεστικής Επιτροπής και της Συνέλευσης Υγείας.

Όσον αφορά το πρώτο και το δεύτερο κριτήριο, οι ενέργειες του ΠΟΥ θα πρέπει να υποστηρίζονται από αποδεικτικά στοιχεία και την επιστήμη. Έτσι, ένας αποτελεσματικός Γενικός Διευθυντής πρέπει να κατανοεί την υγεία και την επιστήμη για να αξιολογεί τους παράγοντες που οδηγούν στην απόφαση και δράση. Υπάρχουν αποτελεσματικοι υπουργοί Υγείας και αξιωματούχοι σε όλο τον κόσμο, που χωρίς να είναι γιατροί, ήταν φανταστικοί στρατηγοί και ηγέτες.

Όσον αφορά το τρίτο και τέταρτο κριτήριο, χρειαζόμαστε έναν δυναμικό ηγέτη και εξαιρετικό συνομιλητή που μπορεί να εργαστεί εκτός οργανωτικών ορίων και να πετύχει  συλλογική δράση. Ο επόμενος Γενικός Διευθυντής πρέπει να έχει αποδείξει υψηλού επιπέδου πολιτικές δεξιότητες ηγεσίας στα κράτη μέλη και σε διεθνείς οργανώσεις, και την ικανότητα να πει την αλήθεια στην εξουσία χωρίς φόβο. Ένα αποδεδειγμένο ιστορικό που οδήγησε σε αντιμετώπιση κρίσης μπορεί να δείξει ότι μπορούν να αξιοποιηθούν ευέλικτα και αποτελεσματικά οι διαθέσιμες δυνατότητες όταν χρειάζεται.

Όσον αφορά το πέμπτο κριτήριο, χρειαζόμαστε έναν ηγέτη ο οποίος μπορεί να βασιστεί στις ισχυρές μεταρρυθμίσεις που η δρ. Chan εφαρμόζει. Κάθε οπισθοχώρηση θα ήταν επιζήμια για την παγκόσμια υγεία. Ο επόμενος γενικός διευθυντής πρέπει να είναι σε θέση να επιδείξει πρωτοποριακές αλλαγές και να έχει εποπτεύσει σημαντικές οργανωτικές αλλαγές. Ισχυρή διαχείριση της απόδοσης θα είναι πολύ ουσιαστική.

Η στήριξη των κριτηρίων αυτών θα πρέπει να αποτελεί κίνητρο του Γενικού Διευθυντή. Χρειαζόμαστε έναν ηγέτη που νοιάζεται για την υγεία όλων των ανθρώπων, συμπεριλαμβανομένων των φτωχότερων, χωρίς να αφήνει κανέναν πίσω, που έχει ακεραιότητα και αδιάβλητο χαρακτήρα και ο οποίος μπορεί να εργαστεί  με ένα ευρύ φάσμα εταίρων που ο ΠΟΥ πρέπει να προωθήσει σε μια συμμαχία για το παγκόσμιο δημόσιο καλό. Ο νέος Γενικός Διευθυντής θα πρέπει να κατανοεί  τις ανάγκες των αναπτυσσόμενων χωρών, τη σημασία της καθολικής κάλυψης για την υγεία, και την ικανότητα να εργάζονται σε όλους τους τομείς για να εφαρμόσει το στόχο της Αειφόρου Ανάπτυξης στην υγεία. Χρειαζόμαστε τον καλύτερο υποψήφιο, από όπου και αν προέρχεται, για να γίνει ηγέτης της υγείας για όλο τον κόσμο.

Είναι σημαντικό να θυμόμαστε ότι αυτός ο κόσμος έχει γίνει πιο περίπλοκος, και ότι αυτό που έκανε τον ΠΟΥ να πετύχει στο παρελθόν, δεν είναι βέβαιο ότι θα συνεχιστεί και στο μέλλον. Διαφάνεια στις εταιρικές σχέσεις και η συνεργασία είναι απαραίτητη, και η ποικιλομορφία πρέπει να αγκαλιάσει και να διαχειρίζεται, δεν περιλαμβάνονται. Είναι δύσκολο για έναν ηγέτη να επιφέρει συνοχή και ενότητα σε αυτό το περιβάλλον, όμως είναι ζωτικής σημασίας.

Ελπίζουμε ότι και άλλοι θα ενωθούν μαζί μας στον προβληματισμό, έτσι ώστε όταν έρθουν οι εκλογές θα αναδειχθεί ένας εξαιρετικός υποψήφιος, ο οποίος θα βασιστεί στην κληρονομιά της μεταρρύθμισης της παρούσας γενικής διευθύντριας του ΠΟΥ και θα μεταφέρει την παγκόσμια υγεία σε ένα υψηλότερο επίπεδο.

Οι συντάκτες του άρθρου είναι οι εξής: Η Sally C. Davies είναι η διευθύντρια Ιατρικού Τμήματος για την Αγγλία και Εκπρόσωπος στην Εκτελεστική Επιτροπή ΠΟΥ της Μ.Βρετανίας, ο Somsak Akksilp είναι Αναπληρωτής Γενικός Διευθυντής για την Παγκόσμια Υγεία, Ταϊλάνδης, ο  Keizo Takemi είναι μέλος της Βουλής των Συμβούλων, της Εθνικής Δίαιτας της Ιαπωνίας, και Πρόεδρος της Ειδικής Επιτροπής για την Παγκόσμια Στρατηγική για την Υγεία του Φιλελεύθερου Δημοκρατικού Κόμματος, ο  Precious Matsoso είναι Γενικός Διευθυντής Υγείας και Εκπρόσωπος στην Εκτελεστική Επιτροπή του ΠΟΥ (Νότια Αφρική) και ο  Jarbas Barbosa Da Silva Junior είναι Πρόεδρος του Εθνικού Οργανισμού Επιτήρησης της Υγείας (ANVISA) και Εκπρόσωπος στην Εκτελεστική Επιτροπή ΠΟΥ  της Βραζιλίας.