Κοινή προσπάθεια για την ενίσχυση της προστασίας των αυξανόμενων παιδιών και άλλων ανθρώπων με ιδιαίτερες ανάγκες που φτάνουν στην Ευρώπη, καταβάλλουν η Ύπατη Αρμοστεία του ΟΗΕ για τους Πρόσφυγες (Υ.Α.) και η UNICEF, με τη δημιουργία ειδικών κέντρων φροντίδας για παιδιά και οικογένειες κατά μήκος των πιο συχνά χρησιμοποιούμενων μεταναστευτικών οδών στην Ευρώπη. 

Είκοσι Κέντρα Παιδικής και Οικογενειακής Φροντίδας, γνωστά ως "Blue Dots" (Μπλε Κουκίδες) θα παρέχουν έναν ασφαλή χώρο για τα παιδιά και τις οικογένειές τους, ζωτικές υπηρεσίες, παιχνίδι, προστασία και συμβουλευτική σε ένα μέρος. Τα κέντρα αυτά έχουν σκοπό να υποστηρίξουν ευάλωτες οικογένειες που βρίσκονται σε κίνηση και ιδίως τα πολλά ασυνόδευτα ή χωρισμένα από την οικογένειά τους παιδιά που είναι έκθετα σε ασθένειες, τραυματικές εμπειρίες, άσκηση βίας, εκμετάλλευσης και διακίνησης. 

Ενώ η κατάσταση συνεχίζει να εξελίσσεται, προς το παρόν τα πρώτα κέντρα είναι πλέον σε λειτουργία ή πρόκειται να ανοίξουν στην Ελλάδα, την πΓΔΜ, τη Σερβία, την Κροατία και τη Σλοβενία. Και τα 20 κέντρα θα βρίσκονται σε λειτουργία μέσα στους επόμενους τρεις μήνες. Τα Κέντρα "Blue Dot" έρχονται σε μια χρονική στιγμή που οι γυναίκες και τα παιδιά αντιστοιχούν στα δύο τρίτα του συνόλου των ανθρώπων που περνάνε προς την Ευρώπη. Τον Φεβρουάριο, οι γυναίκες και τα παιδιά αποτελούσαν σχεδόν το 60% των θαλάσσιων αφίξεων σε σύγκριση με το αντίστοιχο ποσοστό που ήταν 27% τον Σεπτέμβριο του 2015. Ένας ακόμα στόχος μέσω αυτών των κέντρων είναι ο εντοπισμός και η προστασία παιδιών και εφήβων που ταξιδεύουν μόνοι τους και η επανένωσή τους με την οικογένειά τους όπου αυτό είναι εφικτό, σύμφωνα με το καλύτερο συμφέρον τους. 

«Μας ανησυχεί το θέμα της πρόνοιας αυτών των ασυνόδευτων αγοριών και κοριτσιών που βρίσκονται σε κίνηση και είναι απροστάτευτα σε όλη την Ευρώπη. Πολλά από αυτά έχουν βιώσει πολέμους και κακουχίες κάνοντας αυτό το ταξίδι μόνα τους», αναφέρει ο VolkerTürk, Βοηθός Ύπατου Αρμοστή του ΟΗΕ για τους Πρόσφυγες στον Τομέα Προστασίας. «Τα κέντρα θα παίξουν πρωταρχικό ρόλο στον εντοπισμό αυτών των παιδιών και στην παροχή της προστασίας που έχουν ανάγκη καθώς βρίσκονται σε ένα μη οικείο περιβάλλον όπου μπορεί να είναι εκτεθειμένα σε κίνδυνο», προσθέτει.
«Η ζωή των παιδιών που βρίσκονται σε κίνηση έχει έρθει τα πάνω – κάτω. Έχουν βιώσει  αναταραχές και ψυχολογική πίεση σε κάθε τους βήμα. Τα κέντρα θα προσφέρουν ένα επίπεδο κανονικότητας, βεβαιότητας και ασφάλειας στην γεμάτη αβεβαιότητα ζωή τους, έναν χώρο όπου μπορούν να λάβουν τη βοήθεια και τη στήριξη που δικαιούται κάθε παιδί. Θα συμβάλλουν επίσης στην ενίσχυση των εθνικών συστημάτων παιδικής προστασίας» δήλωσε η Marie-Pierre Poirier, Ειδική Συντονίστρια της UNICEF για την Προσφυγική και Μεταναστευτική Κρίση στην Ευρώπη. 

Όμως ο εντοπισμός των παιδιών που χρήζουν προστασίας είναι μια πρόκληση. Σε ορισμένες χώρες, νεαροί ταξιδιώτες προσποιούνται ότι είναι ενήλικες προκειμένου να αποφύγουν τυχόν καθυστερήσεις ή την κράτηση κατά τη διάρκεια του ταξιδιού τους, και εκτίθενται έτσι στον κίνδυνο να πέσουν θύματα εκμετάλλευσης. Το περασμένο έτος, περισσότερα από 90.000 ασυνόδευτα ή χωρισμένα από την οικογένειά τους παιδιά καταγράφηκαν και υπέβαλαν αίτηση ασύλου ή ήταν σε μονάδες φροντίδας στην Ευρώπη, κυρίως στη Γερμανία και τη Σουηδία. 

Τα Κέντρα Παιδικής και Οικογενειακής Φροντίδας θα είναι εύκολα αναγνωρίσιμα και θα παρέχουν ένα τυποποιημένο και συνεκτικό πακέτο βασικών υπηρεσιών που θα δίνουν διάφοροι οργανισμοί, μεταξύ άλλων οι Εθνικοί Σύλλογοι Ερυθρού Σταυρού και συνεργαζόμενες ΜΚΟ. Ωστόσο δεν αντικαθιστούν την ευθύνη και την υποχρέωση των κρατών να κάνουν ό,τι μπορούν για τη στήριξη και την προστασία των ασυνόδευτων και χωρισμένων από την οικογένειά τους παιδιών και την πρόληψη της σεξουαλικής και έμφυλης βίας. 

Τα κέντρα θα βρίσκονται σε επιλεγμένες στρατηγικές τοποθεσίες – σημεία εισόδου/εξόδου, κέντρα καταγραφής, ορισμένα βασικά αστικά κέντρα – καθώς και σε κινητές μονάδες βοήθειας. Στις υπηρεσίες τους περιλαμβάνονται:

•    Αποκατάσταση οικογενειακών δεσμών – υπηρεσίες που παρέχονται από το δίκτυο του Ερυθρού Σταυρού και της Ερυθράς Ημισελήνου,
•    Οικογενειακή επανένωση,
•    Χώροι φιλικοί προς τα παιδιά και ειδικοί χώροι για τις μητέρες και τα βρέφη/νήπια,
•    Ιδιωτικοί χώροι συμβουλευτικής,
•    Ψυχοκοινωνικές πρώτες βοήθειες,
•    Νομική ενημέρωση,
•    Ασφαλείς χώροι για να κοιμούνται γυναίκες και παιδιά,
•    Κοινωνικοί λειτουργοί για την παροχή βοήθειας,
•    Γραφείο πληροφοριών με σύνδεση Wi-Fi.