Οδηγίες προστασίας της Δημόσιας Υγείας, με αφορμή την άφιξη και  παραμονή μεγάλου κύματος προσφύγων και μεταναστών στη χώρα, δίνονται με εγκύκλιο που εξέδωσε ο υπουργός Υγείας Ανδρέας Ξανθός μέχρι να διευθετηθεί το θέμα της μετακίνησης τους. 

Με την εγκύκλιο ο υπουργός ζητά αγαστή συνεργασία των αρχών μεταξύ τους, ξεκινώντας από τις υγειονομικές υπηρεσίες, τους ΟΤΑ και τις λιμενικές και αστυνομικές αρχές.

Παράλληλα ορίζει σειρά προδιαγραφών, για τους χώρους προσωρινής εγκατάστασης για υγιεινή διαβίωση των ατόμων, αλλά και για τη διατροφή τους.
Αναλυτικά, για την επιτακτική διασφάλιση και προστασία της Δημόσιας Υγείας θα πρέπει:

Α. Οι χώροι προσωρινής εγκατάστασής τους να διαθέτουν τα απαραίτητα έργα υποδομής για την υγιεινή διαβίωση, όπως:

  • πόσιμο νερό. Το πόσιμο νερό ως δημόσιο αγαθό και ζωτικής σημασίας για τον άνθρωπο μπορεί να διατεθεί ασφαλώς είτε μέσω δικτύου, εάν υπάρχει η δυνατότητα, είτε ως εμφιαλωμένου νερού, είτε με βυτία. Σε κάθε περίπτωση όμως η ποιότητα του νερού θα πληροί όλους τους όρους και τις προϋποθέσεις του νομοθετικού πλαισίου που το διέπει.
  • υγιεινά αποχωρητήρια καθότι η αποχέτευση αποτελεί στην πράξη συνέχεια της ύδρευσης, έχει τον ίδιο βασικό σκοπό δηλαδή να προστατεύσει την υγεία και την ποιότητα ζωής του ατόμου. Η χρήση υφιστάμενων αποχωρητηρίων αλλά και η τοποθέτηση χημικών αποχωρητήριων θα πρέπει να γίνεται κατά τρόπο που να διασφαλίζεται και προστατεύεται η Δημόσια Υγεία. Ο αριθμός των συνολικών αποχωρητηρίων πρέπει να είναι ικανός, ώστε να εξυπηρετούνται οι ανάγκες υγιεινής του συνόλου των ατόμων που θα τις χρησιμοποιούν και να εξασφαλίζεται η μεταφορά και διάθεση των λυμάτων τους σύμφωνα με την ισχύουσα νομοθεσία. Θα πρέπει να προβλέπεται υπεύθυνος καθαριότητας.
  • δοχεία συλλογής και μέσα αποκομιδής των απορριμμάτων
  • για την αποφυγή κινδύνου ρύπανσης-μόλυνσης του περιβάλλοντος και των επιπτώσεων για τη Δημόσια Υγεία, που μπορεί να προκληθούν από τη μη σωστή διαχείριση των απορριμμάτων, καθώς πέραν της αισθητικής ρύπανσης, η επί μακρόν παραμονή των απορριμμάτων συμβάλλει στην επιτάχυνση διεξαγωγής αερόβιων και αναερόβιων διεργασιών (αύξηση του μολυσματικού φορτίου και στην εκδήλωση κινδύνων μετάδοσης μολυσματικών ασθενειών ( παρουσία φορέων μετάδοσης, δυσμενείς καιρικές συνθήκες, δηλ. αέρας, έντονες βροχοπτώσεις κ.λ.π).
  • δυνατότητες ατομικής καθαριότητας κατά προτίμηση σε κοινόχρηστα λουτρά και πλύσης ιματισμού.

2. Οι λεπτομέρειες για τα έργα υγιεινής καθορίζονται σε κάθε συγκεκριμένη περίπτωση από την υγειονομική υπηρεσία, με βάση τις ισχύουσες υγειονομικές διατάξεις και με γνώμονα την προστασία της υγείας των ατόμων που διαμένουν και της δημόσιας υγείας γενικότερα.


Β. Όσον αφορά το θέμα της ασφαλούς σίτισης των προσφύγων - μεταναστών τονίζεται ότι ιδιαίτερη προσοχή θα πρέπει να δοθεί στη διατροφή τους σε περίπτωση που διανέμονται τρόφιμα, τα οποία προσφέρουν διάφορες κοινωνικές οργανώσεις, φορείς ή επιχειρήσεις τροφίμων, σε ότι αφορά τις συνθήκες παρασκευής, μεταφοράς, συντήρησης, στον τρόπο διανομής και κυρίως την ποιότητα κατά τον χρόνο διανομής.
 Επισημαίνεται ότι η ασφάλεια των τροφίμων σε όλες τις φάσεις της αλυσίδας παραγωγής τους (πρώτες ύλες, παρασκευή, διατήρηση, διακίνηση, μεταφορά, αποθήκευση, διανομή κ.λ.π.), καθώς και η προσωπική υγιεινή των χειριστών των τροφίμων αποτελούν πρωταρχικής σημασίας παράγοντες ώστε να αποφευχθούν ενδεχόμενοι κίνδυνοι δημόσιας υγείας. Ιδιαίτερη προσοχή απαιτείται στον έλεγχο των τροφίμων κυρίως στις περιπτώσεις που γίνεται μαζική προετοιμασία και ιδιαίτερα όταν πρόκειται για τρόφιμα ευαλλοίωτα. Προσοχή επίσης θα πρέπει να δοθεί στις περιπτώσεις όπου διανέμονται στους πρόσφυγες τυποποιημένα τρόφιμα. Θα πρέπει αυτά να διακινούνται με ασφάλεια και να αποθηκεύονται μέχρι την διανομή τους σε χώρους με απόλυτη τάξη, καθαριότητα και με συνθήκες συντήρησης τέτοιες ώστε να αποφεύγονται τυχόν αλλοιώσεις ή επιμολύνσεις τους. 

Λαμβάνοντας υπόψη τα παραπάνω επισημαίνεται η ανάγκη ελέγχου στους προμηθευτές φαγητού, ποτών και συγκεκριμένα:

  • Σε όλα τα εργαστήρια τροφίμων και ποτών, στις παραγωγικές μονάδες αρτοποιίας, νωπών ειδών ζαχαροπλαστικής, προϊόντων σοκολάτας, παγωτού κ.λ.π. 
  • Στις επιχειρήσεις λιανικού και χονδρικού εμπορίου, σε όλες τις επιχειρήσεις που ασκούν δραστηριότητες εμπορίου τροφίμων και ποτών όπως οι υπεραγορές  τροφίμων, τα cash & carry- οι αποθήκες χονδρικού εμπορίου, τα κρεοπωλεία, τα  παντοπωλεία, τα πρατήρια κατεψυγμένων προϊόντων, οι κάβες ξηρών καρπών, σε αρτοποιεία, πρατήρια άρτου λόγω της αυξημένης ζήτησης των ημερών κ.λ.π 
  • Στις επιχειρήσεις μαζικής εστίασης, οι οποίες παρασκευάζουν, ή προσφέρουν τρόφιμα και ποτά όπως εστιατόρια, ταβέρνες, πιτσαρίες ζαχαροπλαστεία, κέντρα διασκέδασης, καφετέριες, κ.λ.π
  • Στις επιχειρήσεις αποθήκευσης και διανομής τροφίμων και ποτών (logistics providers), oι οποίες λόγω των ημερών δέχονται μεγάλες ποσότητες τροφίμων προς αποθήκευση.
  • Στους μεταφορείς που χρησιμοποιούν ειδικά αυτοκίνητα πώλησης προϊόντων. 
  • Στις εγκαταστάσεις των σταθμών υπεραστικών λεωφορείων, σταθμών τρένων, αεροδρομίων και λιμανιών, καθώς και στα κάθε είδους μέσα μαζικής μεταφοράς.
  • Στις επιχειρήσεις παροχής υπηρεσιών υγειονομικού ενδιαφέροντος όπως κομμωτήρια, εργαστήρια περιποίησης χεριών και ποδιών κ.λ.π..