Η συχνότητα των κενώσεων του εντέρου διαφέρει σημαντικά από άτομο σε άτομο, από τρεις κενώσεις την ημέρα μέχρι μόνο δυο ή τρεις φορές τη βδομάδα, φυσιολογικά, χωρίς να αλλάζει η ποιότητα ζωής του ασθενούς, ούτε να τίθεται σε κίνδυνο η υγεία του.

Όπως επισημαίνει το Ελληνικό Ίδρυμα Γαστρεντερολογίας και Διατροφής (ΕΛΙΓΑΣΤ), ένα άτομο πάσχει από δυσκοιλιότητα, όταν έχει μειωμένη συχνότητα κενώσεων ή όταν τα κόπρανα είναι σκληρά και ξηρά, οδηγώντας σε δύσκολη και επώδυνη αφόδευση. 

Η δυσκοιλιότητα περιλαμβάνεται στα συμπτώματα πολλών ασθενειών (σύνδρομο ευερέθιστου εντέρου, υποθυρεοειδισμός, κυστική ίνωση, μερικές νευρολογικές διαταραχές, καρκίνος του παχέος εντέρου κτλ). Αλλά και η λήψη κάποιων φαρμάκων μπορεί να προκαλέσει δυσκοιλιότητα (αντιόξινα, παυσίπονα, νευροληπτικά, κατάχρηση ερεθιστικών καθαρτικών). 

Στις περισσότερες περιπτώσεις η δυσκοιλιότητα σχετίζεται με το είδος της διατροφής που ακολουθείται (χαμηλή περιεκτικότητα σε φυτικές ίνες, ζωικές τροφές κτλ), την απουσία σωματικής άσκησης, την χαμηλή πρόσληψη υγρών, το άγχος κ.ά. 

Σύμφωνα με το ΕΛΙΓΑΣΤ, ο πιο αποτελεσματικός τρόπος αντιμετώπισης της δυσκοιλιότητας είναι η σταδιακή αλλαγή των διατροφικών συνηθειών, με βάση το πρότυπο της μεσογειακής διατροφής. Πρακτικά αυτό σημαίνει ότι πρέπει να ενταχθούν στην διατροφή τρόφιμα πλούσια σε φυτικές ίνες, όπως δημητριακά ολικής άλεσης (σιτάρι, βρώμη), φρούτα (ακτινίδια, αχλάδια, ροδάκινα, σύκα), λαχανικά (φασολάκια, μπάμιες, αρακάς) και όσπρια.

Το Ελληνικό ίδρυμα Γαστρεντερολογίας και Διατροφής συμβουλεύει:

  • Διατροφή πλούσια σε φυτικές ίνες, κατανάλωση φρούτων με τη φλούδα, ωμά λαχανικά αρκετές φορές την ημέρα, ψωμί ολικής άλεσης, αποξηραμένα φρούτα, δημητριακά ολικής άλεση
  • Άφθονο νερό, τουλάχιστον 1,5 lt υγρών κάθε μέρα, ιδίως το πρωί
  • Σταθερό πρόγραμμα γευμάτων, αργή και καλή μάσηση
  • Να μην αναβάλλεται η αφόδευση
  • Τακτική καθημερινή άσκηση
  • Αποφυγή ερεθιστικών καθαρτικών.

Για κάθε μέτρο που λαμβάνεται απαιτούνται περίπου 2-3 εβδομάδες για να εκτιμηθεί η αποτελεσματικότητά του. 
Σε δύσκολες και χρόνιες περιπτώσεις δυσκοιλιότητας, όταν οι διατροφικές αλλαγές αργούν να φέρουν το επιθυμητό αποτέλεσμα, ο γιατρός συστήνει τη λήψη υπακτικών, όπως ελαιώδη καθαρτικά από το στόμα (παραφίνη), από το ορθό υπόθετα ή κλύσματα γλυκερίνης/παραφίνης και οσμωτικά καθαρτικά, όπως λακτουλόζη και λακτιτόλη.