Πιο συγκεκριμένα η έρευνα έδειξε ότι οι άνδρες που έκαναν επιθετική θεραπεία για καρκίνο του προστάτη αρχικού σταδίου (μέσω χειρουργικής επέμβασης ή ακτινοβολιών) και όσοι απλώς επιτηρούσαν τον όγκο τους, ακολουθώντας την τακτική του «βλέποντας και κάνοντας», είχαν την ίδια έκβαση στη δεκαετία.

Σε όλες τις περιπτώσεις, το ποσοστό θανάτων από τον καρκίνο ήταν μόνο 1% και η επιβίωσή τους έφθασε το 99%. Όμως η νόσος εμφάνισε συχνότερες μεταστάσεις σε όσους είχαν ακολουθήσει την αναμονή και την ενεργητική επιτήρηση του όγκου, πράγμα που σημαίνει ότι η θνησιμότητά τους μπορεί να αυξηθεί μετά τη δεκαετία.

Η νέα επιστημονική έρευνα, με επικεφαλής τον καθηγητή Freddie Hamdy του Πανεπιστημίου της Οξφόρδης, που δημοσιεύθηκε στο "The New England Journal of Medicine", παρακολούθησε 1.643 ασθενείς ηλικίας από 50 έως 69 ετών, που είχαν καρκίνο του προστάτη σε αρχικό στάδιο. Η διάγνωση είχε γίνει αρχικά λόγω αυξημένου δείκτη PSA στις εξετάσεις αίματος και επιβεβαιώθηκε μέσω βιοψίας. Κανένας όγκος δεν είχε εξαπλωθεί σε άλλα σημεία του σώματος. Στους περισσότερους ασθενείς ο καρκίνος θεωρήθηκε μη επιθετικός.

Οι ασθενείς χωρίσθηκαν τυχαία σε τρεις ομάδες: το ένα τρίτο έκανε ακτινοβολίες, το ένα τρίτο χειρουργική επέμβαση και το ένα τρίτο αρκέστηκε σε αναμονή (ενεργή επιτήρηση του όγκου). Μετά από δέκα χρόνια τα ποσοστά θνησιμότητας δεν διέφεραν ανάμεσα στις τρεις ομάδες. Όμως o καρκίνος εμφάνισε περισσότερες μεταστάσεις στην ομάδα που είχε κάνει απλώς επιτήρηση. Οι όγκοι εξαπλώθηκαν σε μακρινά σημεία του σώματος σε 33 από τους 545 ασθενείς αυτής της ομάδας, έναντι 16 από τους 545 που είχαν κάνει ακτινοβολίες και 13 από τους 553 που είχαν χειρουργηθεί.

Επίσης συχνότερη ήταν η εξάπλωση του καρκίνου σε γειτονικούς ιστούς, κάτι που συνέβη σε 112 ασθενείς της τρίτης ομάδας της αναμονής, έναντι 46 σε κάθε μία από τις άλλες δύο ομάδες. Καθώς ο χρόνος περνούσε, όλο και περισσότεροι ασθενείς της ομάδας του «βλέποντας και κάνοντας» - τελικά περίπου οι μισοί μέσα στη δεκαετία - κατέφυγαν σε θεραπεία.

Όμως όπως είπε ο επικεφαλής ερευνητής, δεν χρειάζονταν θεραπεία όλοι όσοι επέλεξαν να σταματήσουν την τακτική της αναμονής, καθώς το 80% από αυτούς δεν είχε σημάδια εξάπλωσης της νόσου. Στην πραγματικότητα ήταν το άγχος των ασθενών ή των γιατρών τους, που τους οδηγούσε να προχωρήσουν σε κάποια θεραπεία.

Η παρακολούθηση των ασθενών συνεχίζεται, για να διαπιστωθεί εάν μετά τη δεκαετία θα αυξηθεί το ποσοστό θνησιμότητας μεταξύ όσων έχουν επιμείνει στην ενεργητική επιτήρηση. Πάντως, με βάση τα έως τώρα ευρήματα, οι Βρετανοί γιατροί εμφανίστηκαν καθησυχαστικοί, ότι η τακτική αναμονής είναι μια εξίσου λογική επιλογή με την ακτινοθεραπεία και με τη χειρουργική επέμβαση.

Η επιτήρηση του καρκίνου του προστάτη περιλαμβάνει συχνές επισκέψεις στον γιατρό για φυσική εξέταση του οργάνου, περιοδικές βιοψίες, καθώς και τεστ αίματος για PSA ανά τρίμηνο ή εξάμηνο, καθ' όλη πλέον τη διάρκεια ζωής του ασθενούς.

Η τακτική της αναμονής ισχύει μόνο για όσους διαγιγνώσκονται σε αρχικό στάδιο, ενώ για το προχωρημένο στάδιο η επιθετική θεραπεία είναι αναγκαία εξαρχής.