Xαμηλά είναι τα ποσοστά εμβολιασμού κατά της γρίπης από το ιατρικό προσωπικό στη χώρα μας, με τα νοσοκομεία να κατέχουν τα "σκήπτρα" του χαμηλότερου εμβολιασμού αφού το ποσοστό δεν ξεπερνά το 10,9% και τα κέντρα υγείας να ακολουθούν με 24,3%.

Σύμφωνα με τον Γενικό Γραμματέα της Ιατρικής Εταιρείας Αθηνών Λ. Θηραίο, από τα 131 νοσοκομεία μόνο 7 έχουν ποσοστό εμβολιασμού άνω του 50% (6 νοσοκομεία 50%-74% και 1 άνω του 75%), ενώ σε 99 νοσοκομεία το ποσοστό κάλυψης δεν ξεπερνά το 24%. 

Καλύτερη εικόνα εμφανίζουν τα παιδιατρικά και τα μικρότερα νοσοκομεία, όπως επίσης και οι επαγγελματίες υγείας στη βόρεια από τη νότια Ελλάδα. 
Αντίστοιχα χαμηλά, και στις ομάδες υψηλού κινδύνου, τα ποσοστά εμβολιασμού είναι μόλις 20% με 40%, πολύ χαμηλότερα από το στόχο του 75% και πάνω, ενώ εμβολιαστική εκστρατεία πραγματοποιείται στους προσφυγικούς πληθυσμούς.

Τα στοιχεία αυτά παρουσίασε ο κ.Θηραίος, στο πλαίσιο εκδήλωσης του ΕΚΠΑ με θέμα "ο  ιός της γρίπης (πρόληψη, προφύλαξη, εμβολιασμοί, θεραπεία)" στην οποία συζητήθηκε και η ενίσχυση του εμβολιασμού στους επαγγελματίες υγείας.

Όπως τόνισε ο κ. Θηραίος ετοιμάζεται ηλεκτρονικό βιβλιάριο παιδιών και ενηλίκων, που θα καταγράφει και τον εμβολιασμό, ενώ το ΚΕΕΛΠΝΟ προωθεί και μια απλή καρτέλα αναγραφής για το αντιγριπικό εμβόλιο.

Στην προσπάθεια ενίσχυσης των εμβολιασμών, εστιάστηκαν  ο πρόεδρος του ΚΕΕΛΠΝΟ καθ. Θεόφιλος Ρόζενμπεργκ και ο Αναπληρωτής Καθηγητής Παθολογίας-Λοιμώξεων της Ιατρικής Σχολής του ΕΚΠΑ Σ. Τσιόδρας, επισημαίνοντας ότι διαπιστώθηκε πως είναι καλύτερα ο εμβολιασμός να γίνεται στο χώρο εργασίας, δηλαδή το νοσοκομείο ή το κέντρο υγείας.

Σε ότι αφορά την υποχρεωτικότητα εμβολιασμού, ο κ. Τσιόδρας σημείωσε πως «στην Εθνική Επιτροπή Εμβολιασμού διαπιστώθηκε πως ο υποχρεωτικός εμβολιασμός, βάσει της νομοθεσίας, είναι αδύνατος», οπότε οι σκέψεις τώρα στρέφονται στην δήλωση των αιτίων άρνησης σε όσους δεν επιθυμούν να εμβολιαστούν. «Όποιος δεν θα εμβολιάζεται θα αλλάζει θέση, ειδικά αν τα καθήκοντα του είναι σε ευαίσθητο χώρο. Αν αυτό δεν είναι εφικτό θα απέχει συνολικά», ανέφερε χαρακτηριστικά ο κ. Τσιόδρας.

Από την πλευρά του ο κ. Ρόζενμπεργκ σημείωσε πως το θέμα της συμμόρφωσης για τον εμβολιασμό τέθηκε ως βασικό κριτήριο στη διαδικασία πρόσληψης των διοικητών στα νοσοκομεία. Επιπλέον, σε συνεργασία με τον ΕΟΠΥΥ, το ΚΕΕΛΠΝΟ βρήκε τρόπο μαζικής συνταγογράφησης προκειμένου να ξεπεραστεί το εμπόδιο στη διαδικασία χορήγησης του εμβολίου.

Χορηγία 18.000 δόσεων για γιατρούς
Σε συνεργασία με τις δύο βασικότερες εταιρίες παραγωγής εμβολίων, συμφωνήθηκε να διατεθούν δωρεάν οι ποσότητες εμβολίων που απαιτούνται για τον εμβολιασμό του ιατρικού προσωπικού, με αποτέλεσμα να αναμένεται η διάθεση 18.000 δόσεων για το ιατρονοσηλευτικό προσωπικό των νοσοκομείων.

Στόχος είναι να αυξηθούν τα χαμηλά ποσοστά εμβολιασμού, τόνισαν ο πρύτανης του ΕΚΠΑ κ. Μελέτιος-Αθανάσιος Δημόπουλος, αλλά και ο πρόεδρος του ΚΕΕΛΠΝΟ κ. Θεόφιλος Ρόζενμπεργκ, οι οποίοι μάλιστα εμβολιάστηκαν κατά τη διάρκεια της εκδήλωσης.

Η περσινή έξαρση
Εξαιτίας των χαμηλών ποσοστών εμβολιασμού στην κοινότητα, πέρσι, ο αριθμός των σοβαρών περιστατικών γρίπης εκτινάχθηκαν στα 435, από 248 την περίοδο 2014-2015 και 338 την περίοδο 2013-2014. Οι θάνατοι την περίοδο 2015-2016 ανήλθαν σε 197, με τη μέση ηλικία των κρουσμάτων που νοσηλεύθηκαν σε ΜΕΘ, με το στέλεχος Α H1N1, να υπολογίζεται στα 54,2 έτη. Την προηγούμενη περίοδο, η αντίστοιχη ηλικία ανήλθε στα 61,9 έτη.

Σύμφωνα με την Επίκουρη Καθηγήτρια Επιδημιολογίας-Προληπτικής Ιατρικής Μ. Καντζανού, ο εμβολιασμός αποτελεί την πρώτη και ισχυρότερη γραμμή άμυνας έναντι της γρίπης.

Η φετεινή αντιμετώπιση

Φέτος το εμβόλιο είναι τριδύναμο (δύο υποτύπους Α και ένα Β) και αναμένεται εισαγωγή περίπου 1,7 εκατ. εμβολίων, των οποίων η αποτελεσματικότητα κυμαίνεται στο 60%, με παράγοντες που την επηρεάζουν να είναι η ηλικία, η ανοσολογική του επάρκεια, το ιστορικό γρίπης κλπ.
Η ιδανική περίοδος εμβολιασμού είναι έως τα τέλη Οκτωβρίου, αλλά μπορεί να χορηγείται για όσο διάστημα ο ιός της γρίπης κυκλοφορεί στην κοινότητα. Ο λήπτης αναπτύσσει αντισώματα ενός δύο εβδομάδων, οπότε αν εκτεθεί σε γρίπη μπορεί να λάβει προληπτικά και αντι-ιική φαρμακευτική αγωγή.

Σύμφωνα με τους επιστήμονες, τα εμβόλια είναι απολύτως ασφαλή, με ελάχιστες παρενέργειες και μπορούν να χορηγηθούν σε ηλικίες άνω των 6 ετών, ενώ ειδικά για τις ομάδες υψηλού κινδύνου - άτομα άνω των 60 ετών και επαγγελματίες υγείας- ο ετήσιος εμβολιασμός κρίνεται απαραίτητος. Ασφαλής είναι και ο εμβολιασμός των εγκύων, καθώς προφυλάσσει από τον πρόωρο τοκετό και προστατεύει το έμβρυο προγεννητικά και τους πρώτους 6μηνες της ζωής τους. Μάλιστα, παρατηρείται διπλασιασμός των ποσοστών εμβολιασμού στις εγκύους, αν και η χώρα μας παραμένει πολύ χαμηλά στην εμβολιαστική κάλυψη, με το ποσοστό να μην ξεπερνά το 10%, ποσοστό αντίστοιχο και στους νευρολογικούς ασθενείς.

Το εμβόλιο δεν πρέπει να χορηγείται σε πολύ ειδικές περιπτώσεις, όπως σε όσους έχουν σοβαρή αλλεργία στο αυγό, οξεία νόσο, ιστορικό αναφυλακτικής αντίδρασης σε προηγούμενο εμβολιασμό ή ιστορικό συνδρόμου Gullain-Barre.

Στα μέσα αντιμετώπισης της γρίπης περιλαμβάνονται εκτός από την αντι-ιικη αγωγή, οι μη φαρμακευτικές παρεμβάσεις, όπως το πλύσιμο χεριών, η παραμονή στο σπίτι έως την υποχώρηση των συμπτωμάτων και ο καθαρισμός επιφανειών, όπου ο ιός μένει ζωντανός για πάνω από 8 ώρες. Μάλιστα, ο σχολαστικός καθαρισμός των επιφανειών (αρκεί και σαπούνι με νερό) δρα επικουρικά στον εμβολιασμό.