Ο χόνδρος των αρθρώσεων είναι ο συνδετικός ιστός, που καλύπτει και προστατεύει τα οστά των γονάτων, όμως τυχόν τραυματισμοί μπορεί να οδηγήσουν σε προβλήματα, όπως πόνους, δυσκολία βαδίσματος ή τρεξίματος, σε περιορισμένη κίνηση της άρθρωσης και, τελικά, πιθανώς σε οστεοαρθρίτιδα.

Κάθε χρόνο περίπου δύο εκατομμύρια άνθρωποι στην Ευρώπη και στις ΗΠΑ διαγιγνώσκονται με κάποια βλάβη στις αρθρώσεις των γονάτων. Μέχρι σήμερα η αποκατάσταση αυτών των προβλημάτων δεν είναι εύκολη, καθώς δεν υπάρχει κάποια ιδανική θεραπεία.

Δύο χρόνια μετά τη μεταμόσχευση των κυττάρων της μύτης στα γόνατα, οι ασθενείς, ηλικίας από 18 έως 55 ετών, είχαν αναπτύξει νέο χόνδρο στα κατεστραμμένα από τραυματισμό γόνατά τους, πονούσαν λιγότερο και η ποιότητά της ζωής τους είχε βελτιωθεί αισθητά.

Είναι η πρώτη φορά που η μέθοδος εφαρμόζεται σε ανθρώπους και δημιουργεί υποσχέσεις για το μέλλον, αν και θα πρέπει προηγουμένως να εγκριθεί από τις αρμόδιες εποπτικές Αρχές στην Ευρώπη και στις ΗΠΑ, προκειμένου να αντικαταστήσει εν μέρει τις θεραπείες που χρησιμοποιούνται σήμερα.

Οι ερευνητές, με επικεφαλής τον καθηγητή του Πανεπιστημίου και του νοσοκομείου της Βασιλείας Ιβάν Μάρτιν, που έκαναν τη σχετική δημοσίευση στο Lancet, δήλωσαν ότι, αν και είναι ενθαρρυντικά αυτά τα πρώτα αποτελέσματα, χρειάζεται περισσότερη έρευνα, προτού η μέθοδος εφαρμοσθεί ευρέως.

«Αναπτύξαμε μια νέα πολλά υποσχόμενη τεχνική για τη θεραπεία των τραυματισμών στις αρθρώσεις των γονάτων. Προτού, όμως, την προσφέρουμε ως θεραπεία ρουτίνας, θα πρέπει να τη δοκιμάσουμε σε περισσότερους ασθενείς και σε τυχαιοποιημένες κλινικές δοκιμές σε βάθος χρόνου» δήλωσε ο Δρ. Ιβάν Μάρτιν.

Ήδη βρίσκεται σε εξέλιξη κλινική δοκιμή με 108 ασθενείς σε τέσσερα ιατρικά κέντρα.

Πώς γίνεται

Μια μέθοδος είναι η λήψη χονδροκυττάρων του ασθενούς, η καλλιέργειά τους στο εργαστήριο και η εισαγωγή τους ξανά στο γόνατο, μια διαδικασία που απαιτεί δύο χειρουργικές επεμβάσεις.

Μια εναλλακτική λύση είναι η λήψη κυττάρων από πτωματικό δότη ή η δημιουργία μικροσκοπικών ρηγμάτων στο οστό, με την ελπίδα ότι θα απελευθερωθούν πρόδρομα κύτταρα, τα οποία θα αποκαταστήσουν τον ελαττωματικό χόνδρο.

Η νέα λιγότερο επεμβατική μέθοδος περιλαμβάνει τη λήψη κυττάρων χόνδρου από το ρινικό διάφραγμα του ασθενούς (μόνο με τοπική αναισθησία) και τον πολλαπλασιασμό τους στο εργαστήριο σε κυτταρικές καλλιέργειες. Στη συνέχεια τα κύτταρα τοποθετούνται σε μια πορώδη μεμβράνη κολλαγόνου για άλλες δύο εβδομάδες. Τελικά προκύπτει ένα μόσχευμα διαστάσεων 30 επί 40 χιλιοστών, το οποίο κόβεται στις κατάλληλες διαστάσεις και εισάγεται χειρουργικά στη θέση της κατεστραμμένης άρθρωσης του γονάτου.

Μετά την επέμβαση, ο ασθενής περπατά με πατερίτσες για έξι έως οκτώ εβδομάδες και η πλήρης ανάκαμψή του χρειάζεται αρκετούς μήνες. Μετά από δύο χρόνια, οι διαγνωστικές εξετάσεις έδειξαν ότι νέος ιστός είχε αναπτυχθεί στο γόνατο, ο οποίος ήταν παρόμοιος με τον φυσιολογικό χόνδρο. Δεν αναφέρθηκαν κάποιες παρενέργειες.