Όλα τα πολιτικά κόμματα αντιλαμβάνονται σταδιακά ότι οι μείζονες μεταρρυθμίσεις, είναι η απαραίτητη προϋπόθεση για να βγει η χώρα από την κρίση και να οδηγηθεί στην ανάπτυξη. Η υλοποίηση και η διατήρησή τους όμως -που ξεπερνά την τετραετία- απαιτεί την διαμόρφωση μιας ευρείας πολιτικής και κοινωνικής συναίνεσης στους διάφορους τομείς δημόσιας πολιτικής. 

Αυτό επιτυγχάνεται μόνο μέσα από ένα κοινά αποδεκτό όραμα που μπορεί να ευθυγραμμίζει τα διαφορετικά και συχνά αντίθετα συμφέροντα των πολιτικών και κοινωνικών εταίρων. 

Στον κρίσιμο τομέα της υγείας δεν έχει εκπονηθεί ακόμη ένα σύγχρονο ολοκληρωμένο μεταρρυθμιστικό σχέδιο. Υπάρχουν αποσπασματικές προτάσεις που προσπαθούν να διαχειριστούν τα προβλήματα του παρελθόντος, αντί να αντιμετωπίζουν αποτελεσματικά τις προκλήσεις του παρόντος και να οδηγούν στην διαμόρφωση- του επιθυμητού- μέλλοντος. 

Οφείλουμε να συμβάλλουμε στην σταδιακή διαμόρφωση ενός ολοκληρωμένου, αλλά και ευρέως αποδεκτού σχεδίου μετασχηματισμού του συστήματος Υγείας. Μεταρρυθμίσεις που αφορούν την οργάνωση/διοίκηση των υπηρεσιών υγείας, την συνέργεια τους, αλλά και τον τρόπο αποζημίωσης τους. Αυτό θα οδηγήσει σε αναβάθμιση των υπηρεσιών με αύξηση της ποιότητας τους και της ικανοποίησης των πολιτών, σε σημαντική μείωση της σπατάλης του συστήματος, και σε νέες θέσεις εργασίας. Θα δοθεί έτσι η δυνατότητα απελευθέρωσης και ευρείας ανακατανομής πόρων σε νέες επωφελέστερες προτεραιότητες.

Απαραίτητες προϋποθέσεις:
• Η μείωση πολιτικού/κομματικού ελέγχου του ΕΣΥ
• Η πλήρης οικονομική και διοικητική ανεξαρτησία του ΕΟΠΥΥ
• Η ανάληψη ηγετικού ρόλου από τους γιατρούς του ΕΣΥ
• Η εφαρμογή ενός καθολικού συστήματος αξιολόγησης των μονάδων παροχής υπηρεσιών (δημόσιων και ιδιωτικών) καθώς και του προσωπικού

Προτενόμενες τομές - Μεταρρυθμίσεις
Α) Ανακατανομή, επένδυση
Θα μπορούσε σε 18 μήνες από την πλήρη εφαρμογή των μεταρρυθμίσεων να απελευθερωθούν τουλάχιστον 3 δις από τα χρήματα που δαπανώνται σήμερα, ώστε να επενδυθούν σε αναπτυξιακή κατεύθυνση μέσα στο χώρο της υγείας Τα χρήματα θα εξοικονομηθούν κυρίως από την μείωση της σπατάλης και θα προέλθουν: 
• Από την μείωση των εισαγωγών και επανεισαγωγών στα νοσοκομεία (κατά 17%) και την μείωση των ημερών νοσηλείας. (εξοικονόμηση 450 εκ ευρώ)
• Από την μείωση της συνολικής φαρμακευτικής δαπάνης κατά 15% (εξοικονόμηση 650 εκ ευρώ)
• Από την μείωση των συνολικών εργαστηριακών εξετάσεων κατά 20% (εξοικονόμηση 280 εκ ευρώ)
• Από την βελτίωση της διοίκησης του συστήματος και οργάνωσης των προμηθειών (εξοικονόμηση 300 εκ) 
• Από την εισαγωγή νέου συστήματος αποζημίωσης των υπηρεσιών (εξοικονόμηση 980 εκ ευρώ)
• Από την εφαρμογή ενός εθνικού προγράμματος πρόληψης και προστασίας της δημόσιας υγείας (αρχικά 200 εκ ευρώ)
• Ταυτόχρονα το ΕΣΥ θα αυξήσει τα έσοδά του από νέες δραστηριότητες (180 εκ ευρώ).

Από την εξοικονόμηση των 3 δις το ένα θα προέλθει από την μείωση της δαπάνης για την υγεία από τα νοικοκυριά. Από τα υπόλοιπα 2 δις το ένα θα δοθεί για την ανάπτυξη του νέου συστήματος και στις νέες αμοιβές του προσωπικού του ΕΣΥ. Υπολογίζεται ότι η νέα οργάνωση του ΕΣΥ θα απασχολεί περίπου 100.000 εργαζόμενους (οι 40.000 γιατροί με μέσο όρο αμοιβών 5000 ευρώ/μήνα) Το μεγαλύτερο μέρος του υπολοίπου 1 δις θα χρησιμοποιηθεί για την ανάπτυξη (υποδομών, προσωπικού, νέων υπηρεσιών) των κοινωνικών υπηρεσιών και κυρίως για τις κοινωνικές υπηρεσίες προς τους ηλικιωμένους και την ανακούφιση των ευπαθέστερων ομάδων του πληθυσμού, αλλά και των πολιτών που φροντίζουν σήμερα τους ηλικιωμένους.

Β) Oργάνωση –διοίκηση ΕΣΥ
• Νέο διοικητικό μοντέλο του ΕΣΥ. Ανεξάρτητη κεντρική διοίκηση εκτός Υπουργείου Υγείας, νέος επιτελικός ρόλος για τις ΥΠΕ (ολιγομελή προσωπικό 12-15 άτομα). Δεν θα υπάρχουν διορισμένα μέλη.
• Νέο μοντέλο οργάνωσης των υπηρεσιών με έμφαση στην πρόληψη, διάγνωση και την προαγωγή υγείας. Ο οικογενειακός γιατρός καθίσταται υπεύθυνος. 
• Ίδρυση ειδικών μονάδων για τις κύριες χρόνιες παθήσεις. Ομάδα ειδικών γιατρών διαφορετικών ειδικοτήτων για την παροχή ολοκληρωμένης φροντίδας.
• Σύζευξη της πρωτοβάθμιας φροντίδας με το νοσοκομείο. Ο συντονιστής διευθυντής της αντιστοίχου κλινικής υπεύθυνος και για την αντίστοιχη μονάδα των χρόνιων παθήσεων. Υπεύθυνος και για τις κοινωνικές υπηρεσίες προς τους πάσχοντες.
• Βασική μονάδα του συστήματος το νοσοκομείο, που ενισχύεται διοικητικά, και οργανωτικά. Υπεύθυνο για τον συνολικό προϋπολογισμό (νοσοκομείο, πρωτοβάθμια, κοινωνικές υπηρεσίες), και για τις προσλήψεις (οι διευθυντές έχουν λόγο στις προσλήψεις των υφισταμένων τους). Σύστημα αξιολόγησης των υπηρεσιών αλλά και του προσωπικού.
•Αναβαθμιση και αξιοποιηση του ηγετικου ρόλου των γιατρών με διαχείριση από τους ίδιους του κλινικού προϋπολογισμού του νοσοκομείου. Νέο μισθολόγιο όπου οι αμοιβές καθορίζονται από την θέση ευθύνης και την απόδοση των μονάδων τους. Τα συστήματα υψηλής απόδοσης απαιτούν και υψηλές αμοιβές.

Γ) Αποζημίωση των υπηρεσιών (ΕΟΠΥΥ)
• Νέο μοντέλο διοίκησης του ΕΟΠΥΥ. Διοικείται εκτός Υπουργείων- από τους κοινωνικούς εταίρους που συνεισφέρουν στον προϋπολογισμό του (μη εκτελεστικά μέλη του ΔΣ) και από την ηγετική ομάδα (εκτελεστικά μέλη του ΔΣ) που είναι οι επικεφαλής των κρίσιμων διευθύνσεων του οργανισμού. Δεν υπάρχουν διορισμένα μέλη.
• Νέο μοντέλο αποζημίωσης των υπηρεσιών με στόχο την σύνδεση της αποζημίωσης με την έκβαση τους (αξία).
• Αξιοποίηση των δυνατοτήτων του ΕΟΠΥΥ για την ρύθμιση ,αποτίμηση και αξιολόγηση των παρόχων και των παρεχόμενων υπηρεσιών με νέες προτεραιότητες , χρήση οδηγιών και πρωτοκόλλων 
• Ευρύτατη χρήση της επιτροπής διαπραγμάτευσης στα φάρμακα και στην χρήση βιομετρικής τεχνολογίας
• Συντονισμός και συνέργειες με τις κεντρικές υπηρεσίες του ΥΥΚΑ αλλά και συνεργασία με τις δομές και υπηρεσίες του ΕΣΥ
• Ίδρυση δημόσιου οργανισμού που αναλαμβάνει τις δαπάνες υγείας όλων των ηλικιωμένων (>67 ετών) και των απόρων. Χρηματοδοτείται από τον κρατικό προϋπολογισμό, δίχως καμία περαιτέρω οικονομική επιβάρυνση. Μόνο με αυτόν τον τρόπο ο ΕΟΠΥΥ καθίσταται και οικονομικά ανεξάρτητος

Δ) Πολιτική φάρμακου
• Σταθερό σύστημα λειτουργίας της αγοράς φαρμάκου.
• Επιδίωξη της ενεργού συμμετοχής και υποστήριξης του ιατρικού σώματος στις πολιτικές φαρμάκου.
• Αυστηρός ποιοτικός έλεγχος της συνταγογράφησης, με στόχο τον περιορισμό της πολυφαρμακίας και των παρενεργειών των φαρμάκων και την ενίσχυση του θεραπευτικού αποτελέσματος
• Απλοποιημένο, διαφανές σύστημα τιμών φαρμάκων και σύνδεση της αποζημίωσης με το θεραπευτικό αποτέλεσμα για ειδικές περιπτώσεις και παθήσεις. 
• Ενίσχυση του μεριδίου αγοράς των γενοσήμων φαρμάκων (και των biosimilars) ώστε να περιορισθεί το φαινόμενο της υποκατάστασης.


Ο Αντώνης Δημόπουλος είναι Ορθοδοντικός, Προεδρος της Πρωτοβουλιας για την κοινωνικη πολιτικη, πρώην  Γ.Γ.  Δημόσιας Υγείας