Η αντίσταση των μικροβίων στα αντιβιοτικά, μπορεί να σκοτώσει πολύ περισσότερο από 10 εκ. ανθρώπους ετησίως, μπορεί να είναι πιο θανατηφόρα από τον καρκίνο, μπορεί να επιβαρύνει την παγκόσμια οικονομία πάνω από 100 τρις ετησίως.

Αν δεν αντιμετωπιστεί άμεσα, θα κάνει τη χημειοθεραπεία και τα κοινά οδοντιατρικά προβλήματα εξαιρετικά επικίνδυνα, καθώς οι επιπλοκές λοιμώξεων γίνονται ολοένα και δυσκολότερες στη διαχείρισή τους. Τα οφέλη της επιμήκυνσης της επιβίωσης του 20ου αιώνα, διακυβεύονται.

Καινούριες ή παλιές ξεχασμένες λοιμώξεις εμφανίζονται, προκαλώντας σοβαρές ασθένειες, ακόμη και θανάτους, ταξιδεύοντας ανά τον κόσμο αψηφώντας τα σύνορα και προκαλώντας τον φόβο ή καταστρέφοντας οικονομίες.

Και το πρόσθετο πρόβλημα είναι ότι καινούρια αντιβιοτικά δεν έχουν βγει στην αγορά εδώ και 30 χρόνια, ενώ την ίδια στιγμή οι φαρμακευτικές δεν έχουν κίνητρο για να επενδύσουν σε έρευνα και ανάπτυξη νέων αντιβιοτικών, καθώς δεν θα αποφέρει κέρδη.

Ο κόσμος βρίσκεται σε κατάσταση κρίσης δημόσιας υγείας, η οποία παρότι είναι δραματική, εντούτοις δεν είναι εμφανής. 

Τα παραπάνω επισημαίνουν η γενική διευθύντρια του ΠΟΥ δρ. Margaret Chan, η γενική διευθύντρια του ΠΟΥ για την κτηνιατρική, δρ. Monique Eloit και ο γενικός διευθυντής του FAO, Jose Graziano Da Silva, σε μήνυμά τους, με αφορμή την εβδομάδα κατά της αντίστασης των αντιβιοτικών που ολοκληρώνεται την ερχόμενη Δευτέρα.

Έρευνα του ΠΟΥ ανά τον κόσμο σχετικά με την ανάπτυξη ανθεκτικών μικροβίων απέναντι στα αντιβιοτικά, δείχνει ότι οι άνθρωποι είναι μπερδεμένοι με αυτή την απειλή δημόσιας υγείας και δεν καταλαβαίνουν πώς μπορούν να αποτρέψουν την επέκτασή της.
Η μικροβιακή αντοχή, συμβαίνει όταν τα βακτήρια αλλάζουν και γίνονται ανθεκτικά στη θεραπεία κατά της λοίμωξης που προκαλούν. 
Η κατάχρηση ή η υπερβολική χρήση αντιβιοτικών αυξάνουν την αντίσταση των μικροβίων, και η έρευνα δείχνει πώς οι λανθασμένες αντιλήψεις συμβάλουν στην επέκταση του φαινομένου.

Περίπου το 64% των 10.000 ερωτηθέντων σε 12 χώρες, καταλαβαίνει ότι η αντίσταση στα αντιβιοτικά μπορεί να επηρεάσει τους ίδιους και τις οικογένειές τους,  αλλά δεν καταλαβαίνουν το πώς, ούτε το τί μπορούν να κάνουν για να αντιμετωπίσουν το πρόβλημα.

Επίσης το 64% πιστεύει πως τα αντιβιοτικά θεραπεύουν το κρύωμα ή τη γρίπη, παρότι τα αντιβιοτικά δεν έχουν καμία δράση στους ιούς. Και ένα 32% επιπλέον, πιστεύει πως μπορεί να σταματήσει να παίρνει αντιβιοτικά μόλις αισθανθεί καλύτερα, αντί να ολοκληρώσει τη θεραπεία.
"Η άνοδος της αντίστασης στα αντιβιοτικά, είναι μια παγκόσμια κρίση υγείας, και οι κυβερνήσεις τώρα την αντιμετωπίζουν ως μια από τις μεγαλύτερες προκλήσεις για την δημόσια υγεία σήμερα", επισημαίνει η γενική διευθύντρια του ΠΟΥ δρ. Μάργκαρετ Τσαν, τονίζοντας πως " η αντίσταση στα αντιβιοτικά, διακυβεύει την ικανότητά μας να θεραπεύσουμε λοιμώδεις νόσους, και υποδαυλίζει σημαντικές προόδους στην ιατρική".

Παρανοήσεις της κοινής γνώμης
Από την έρευνα του ΠΟΥ, διαπιστώθηκαν τα εξής:
- Περίπου 3/4 του πληθυσμού (το 76%) πιστεύουν ότι η αντίσταση στα αντιβιοτικά συμβαίνει όταν το σώμα γίνεται ανθεκτικό στην αντιβίωση. Στην πραγματικότητα όμως, αυτό που αλλάζει είναι τα μικρόβια. Αυτά και όχι ο άνθρωπος ή τα ζώα, γίνονται ανθεκτικά στα αντιβιοτικά, και προκαλούν λοιμώξεις που είναι δύσκολο να καταπολεμηθούν.
- Τα 2/3 του πληθυσμού (το 66%), ότι οι άνθρωποι δεν κινδυνεύουν από ανθεκτικές λοιμώξεις, αν πάρουν τα αντιβιοτικά τους, σύμφωνα με τις οδηγίες που έδωσε ο γιατρός τους. Περίπου οι μισοί, το 44%, νομίζουν ότι το πρόβλημα αφορά όσους χρησιμοποιούν αντιβιοτικά, συχνά. Στην πραγματικότητα όμως, οποιοσδήποτε, σε οποιαδήποτε ηλικία μπορεί να κολλήσει μια ανθεκτική λοίμωξη.
- Περισσότεροι από τους μισούς, το 57% αισθάνονται ότι δεν μπορούν να κάνουν και πολλά πράγματα για να σταματήσουν την μικροβιακή ανθεκτικότητα, ενώ τα δύο τρίτα ή 64%, πιστεύουν ότι οι  ειδικοί θα καταφέρουν να λύσουν το πρόβλημα πριν αυτό γίνει ιδιαίτερα σοβαρό.
- Περίπου 3/4 των ερωτηθέντων, 73%, δήλωσαν πως οι αγρότες θα πρέπει να δίνουν λιγότερα αντιβιοτικά στα ζώα που προορίζονται για βρώση.

Στην Ελλάδα
Σε ότι αφορά τη χώρα μας, το ΚΕΕΛΠΝΟ έχει ξεκινήσει τη διενέργεια έρευνας στα νοσοκομεία για την αντιμετώπιση της μικροβιακής ανθεκτικότητας, ενώ σύμφωνα με περσινή έρευνα του Κέντρου στο γενικό πληθυσμό διαπιστώθηκαν τα εξής:

- ένας στους δυο ενήλικες Έλληνες λαμβάνει αντιβιοτικό, 
- πέρυσι, 3 στα 4 παιδιά κάτω των 18 ετών, πήραν αντιβιοτικό, και το ποσοστό είναι αυξανόμενο την τελευταία 3ετία. Οι κυριότερες αιτίες ήταν οι λοιμώξεις αναπνευστικού, με συμπτώματα κυρίως τον πυρετό, τον πονόλαιμο, την ιγμορίτιδα και την παρουσία ακροαστικών. Τα αντιβιοτικά που συχνότερα χρησιμοποιούνται είναι σταθερά η αμοξυκιλλίνη, αμοξυκιλλίνη- κλαβουλανικό και κλαριθρομυκίνη, με τις κεφαλοσπορίνες β΄γενιάς να ακολουθούν.
 - Το 2013 - 2014, ένας στους τέσσερις Έλληνες που έλαβαν αντιβιοτικό το πήραν χωρίς συνταγή, είτε αγοράζοντάς το από το φαρμακείο είτε χρησιμοποιώντας αντιβιοτικά που είχαν στο σπίτι από πριν. Το 2015, το ποσοστό μειώθηκε σε έναν στους πέντε Έλληνες, με αντίστοιχη αύξηση της συνταγογραφούμενης χρήσης αντιβιοτικών και της συνταγογράφησης εκ των υστέρων (αύξηση 50%). Ένας στους τρεις Έλληνες δηλώνει σταθερά ότι έχει αντιβιοτικά στο σπίτι «για ώρα ανάγκης».
- Το 2015 μειώθηκε κατά 30% το ποσοστό (10%) που τα προηγούμενα χρόνια δήλωνε ότι χρειάστηκε αντιβιοτικό και δεν το πήρε για οικονομικούς λόγους. Ένας στους τέσσερις από όσους έλαβαν αντιβιοτικά δηλώνει κάποια παρενέργεια (κυρίως εξανθήματα και συμπτώματα από το γαστρεντερικό), και το ποσοστό αυτό είναι σταθερό τα τελευταία χρόνια.
- ποσοστό 90% δηλώνει ότι δεν παίρνει αντιβιοτικό για το συνάχι, ενώ ποσοστό 45% τα προηγούμενα χρόνια και 40% το 2015 δηλώνει ότι δε θα πάρει αντιβιοτικό αν κρυολογήσει ή εμφανίσει συμπτώματα γρίπης. Το αντίστοιχο ποσοστό το 2009 ήταν 20%.
- Στην ερώτηση τι έχουν ακούσει από τα μέσα μαζικής ενημέρωσης για τα αντιβιοτικά, δυστυχώς η μεγάλη πλειοψηφία δε συγκρατεί τις πληροφορίες για την υπερβολική και άσκοπη χρήση αντιβιοτικών, ούτε την αναγκαιότητα για προμήθεια των αντιβιοτικών μόνο με ιατρική συνταγή. Ανακαλούν στο 45% τις πληροφορίες για τις παρενέργειες των αντιβιοτικών και τα ανθεκτικά μικρόβια.
- Στην Ελλάδα, τόσο οι ενήλικες όσο και τα παιδιά, υπερκαταναλώνουν αντιβιοτικά με κύρια ένδειξη τις λοιμώξεις ανώτερου αναπνευστικού. Παρενέργειες αναφέρονται συχνά. Σε ποσοστό 20-25% η κατανάλωση αφορά προμήθεια των αντιβιοτικών χωρίς ιατρική συνταγή. 

Οδηγίες για την πρόληψη από ανθεκτικά μικρόβια και την ανακοπή επέκτασης σοβαρών λοιμωδών νοσημάτων, δίνονται από το ΚΕΕΛΠΝΟ με σχετικό φυλλάδιο που επισυνάπτεται, εδώ.