Ιδιαίτερα αποκαλυπτική είναι η 4η τροποποίηση του προϋπολογισμού του ΕΟΠΥΥ με βάση την οποία, κατά το πρώτο εξάμηνο του τρέχοντος έτους, οι φαρμακευτικές εταιρείες επιβαρύνονται με επιπλέον 20 εκατ. ευρώ έναντι του αντίστοιχου διαστήματος το 2016. Θα πρέπει να σημειώσουμε βεβαία ότι τα στοιχεία αυτά αφορούν σε εκτιμήσεις οι οποίες ενσωματώθηκαν στον προϋπολογισμό του ΕΟΠΥΥ καθώς ακόμη δεν έχουν γίνει οι τελικές εκκαθαρίσεις ώστε να γνωρίζουμε τα ακριβή ποσά σε rebate και clawback
Όπως τονίζεται λοιπόν στη σχετική απόφαση της συνεδρίασης του ΔΣ του ΕΟΠΥΥ της 29ης Μάιου, «σύμφωνα με το από 23/6/2017 email της Διεύθυνσης Φαρμάκου, το συνολικό ποσό του rebate της φαρμακευτικής δαπάνης για το πρώτο εξάμηνο του 2017 εκτιμάται ότι θα ανέλθει σε 215.000.000 ευρώ ενώ το clawback σε 185.000.000 ευρώ αντίστοιχα. Ως εκ τούτου, προτείνεται η αύξηση του λογαριασμού του προϋπολογισμού ΚΑ Εσόδων 5692.00 «Λοιπά έσοδα χωρίς ειδική κατονομασία (rebate φαρμάκων)» κατά το ποσό των  215.000.000 εκατ. ευρώ και  5693.00 «Λοιπά έσοδα χωρίς ειδική κατονομασία (clawback φαρμάκων)» κατά το ποσό των 185.000.000 ευρώ με αντίστοιχη συνολική ισόποση αύξηση του ΚΑ Εξόδων 0672.00 «Φαρμακευτική περίθαλψη» ποσού 400 εκατ. ευρώ»

Mε βάση λοιπόν τις συγκεκριμένες εκτιμήσεις και σε συνδυασμό με το γεγονός ότι ο κλειστός προϋπολογισμός του ΕΟΠΥΥ για τα εξωνοσκομειακά φάρμακα είναι της τάξης των 973 εκατ. ευρώ, φαίνεται ότι η αξία των αποζημιωνόμενων φαρμάκων κατά τους πρώτους έξι μήνες διαμορφώθηκε στα 1.373 εκατ. ευρώ. Αντίστοιχα με βάση τα επίσημα  στοιχεία του ΕΟΠΥΥ για την προηγούμενη χρονιά, η αντίστοιχη αξία είχε διαμορφωθεί στα περίπου 1.354 εκατ. ευρώ.  Φαίνεται λοιπόν αύξηση των συνταγογραφούμενων φαρμάκων σε ιδιωτικά φαρμακεία και φααρμακεία του ΕΟΠΥΥ, της τάξης του 1,5%, ποσοστό το οποίο είναι χαμηλό αλλά όχι ασήμαντο όταν η στρατηγική είναι να μειώνεται το κόστος ειδικά μετά τις δραματικές μειώσεις τιμών. 
Επίσης, με βάση τα στοιχεία του ΕΟΠΥΥ, με την εφαρμογή του rebate επιτεύχθηκε απομείωση της δαπάνης κατά 165 εκατ. ευρώ και στη συνέχεια η υπέρβαση έναντι του κλειστού προϋπολογισμού ήταν της τάξης των 216 εκατ. ευρώ, δηλαδή αυτό ήταν το ποσό  του clawback που επέστρεψαν οι εταιρείες. 

Με βάση το νέο rebate που εφαρμόστηκε, η συνολική φετινή μείωση λόγω εκπτώσεων διαμορφώθηκε κατά το πρώτο εξάμηνο  στα 215 εκατ. ευρώ όπως είπαμε δηλαδή 50 εκατ. ευρώ περισσότερα από πέρυσι και η οποία ως γνωστόν επιβαρύνει περισσότερο κάποιες συγκεκριμένες εταιρείες που διακινούν ακριβά σκευάσματα.  Παρά την αύξηση του rebate όμως το clawback δε μειώθηκε ανάλογα καθώς όπως αναφέραμε διαμορφώθηκε στα 185 εκατ. ευρώ έναντι 216 που ήταν πέρυσι, άρα πτώση μόνο 31 εκατ. ευρώ

Αν η κατάσταση αυτή εξακολουθήσει για το σύνολο του έτους, τότε η εξοικονόμηση στο clawback  θα είναι της τάξης των 60 εκατ. ευρώ, δηλαδή μόνο στο ήμισυ του μνημονιακού στόχου. Παράλληλα το rebate έχει υπολογιστεί με βάση το πολυώνυμο που περιέχεται στον τελευταίο νόμο και  το οποίο αναμένεται να τροποποιηθεί μειώνοντας σε ένα ποσοστό κάποιες ακραίες επιβαρύνσεις.  Η εικόνα αυτή επιβεβαιώνει την εκτίμηση της φαρμακοβιομηχανίας ότι με την εφαρμογή μόνο αυτών των μέτρων δεν επιτυγχάνεται μείωση του clawback. Επίσης και η διοίκηση του ΕΟΠΥΥ γνωρίζει ότι απαιτούνται και άλλες παρεμβάσεις και μάλιστα για το λόγο αυτό έχει ενεργοποιηθεί  το  σύστημα της Ηλεκτρονικής Συνταγογράφησης όπου γίνεται η συσχέτισης φαρμάκων με ICD10 διαγνώσεις. Μια προσπάθεια ώστε να μειώνεται η υπέρβαση στην πηγή, όπως αναφέρεται χαρακτηριστικά.

Νοσοκομειακό φάρμακο
Παράλληλα στην 4η τροποποίηση υπάρχει και αναφορά σχετικά με τη δαπάνη που καλύπτει ο οργανισμός για τα νοσοκομειακά φάρμακα των ιδιωτικών κλινικών. Ειδικότερα αναφέρεται ότι «σύμφωνα με το αρίθμ. πρωτ. ΔΒ4Δ/Γ31/151/22-05-2017 έγγραφο της Διεύθυνσης Φαρμάκου  το ποσό του clawback της φαρμακευτικής δαπάνης για νοσοκομειακή μόνο χρήση για το πρώτο και δεύτερο εξάμηνο του 2017 θα ανέλθει σε περίπου 57.900.000 ευρώ, ως εκ τούτου, προτείνεται η  αύξηση του σχετικού λογαριασμού του προϋπολογισμού ΚΑ Εσόδων 5693.04 «Λοιπά έσοδα χωρίς ειδική κατονομασία( clawback Φαρμακευτικής δαπάνης νοσοκομειακής μόνο χρήσης)» κατά το ποσό αυτό  με αντίστοιχη ισόποση αύξηση του ΚΑ Εξόδων 0672.01 «Φαρμακευτική δαπάνη νοσοκομειακής μόνο χρήσης».
Να σημειώσουμε ότι στο πλαίσιο της δαπάνης για νοσοκομειακά φάρμακα, τα σκευάσματα που θα παρέχονται μέσω ΕΟΠΥΥ εκτιμώνται στα 115,8 εκατ. ευρώ, εκ των οποίων το 50% θα καλύπτεται από τον οργανισμό και το υπόλοιπο 50% από τις φαρμακευτικές με τη μορφή clawback