Αύξηση της αγοραστικής δυνατότητας του ΕΣΥ και του ΠΕΔΥ ζήτησε προχθές ο υπηρεσιακός υπουργός Υγείας Θάνος Δημόπουλος, επισημαίνοντας ότι οι υγειονομικές μονάδες της χώρας έχουν φτάσει πλέον να αντιμετωπίζουν σοβαρά προβλήματα.

Μάλιστα παρατηρείται το φαινόμενο τα νοσοκομεία να μην διαθέτουν τα φάρμακα που χρειάζονται οι ασθενείς, με αποτέλεσμα οι τελευταίοι να καταφεύγουν στον ΕΟΠΥΥ, να προμηθεύονται τα φάρμακά τους και να επιστρέφουν στη συνέχεια στο νοσοκομείο, για να συνεχίσουν τη θεραπεία τους!

Και βέβαια, με τη σειρά του ο ΕΟΠΥΥ χρωστάει στους παρόχους του και περιμένει να πληρωθεί τις εισφορές που έχουν καταβάλλει εργαζόμενοι και εργοδότες, για να καλύψει τις υποχρεώσεις του...

Με τα δεδομένα αυτά όμως, ας δούμε πού βρίσκεται η χώρα μας σε ότι αφορά τις δαπάνες υγείας, σε σχέση με τις υπόλοιπες χώρες - μέλη της Ε.Ε., αλλά και τις κυριότερες τρίτες, ανεπτυγμένες χώρες, όπως παρουσιάζονται στη φετινή έκθεση της Eurostat.

Δαπάνες υγείας

Σύμφωνα με την έκθεση, η Ολλανδία και η Γαλλία είχαν τις υψηλότερες δαπάνες υγειονομικής περίθαλψης σε σχέση με το ΑΕΠ μεταξύ των κρατών μελών της ΕΕ (11,8% και 11,2%, αντίστοιχα), αν και το ποσοστό αυτό ήταν υψηλότερο στις ΗΠΑ (16,2%).

Το επίπεδο των δαπανών περίθαλψης στη Γερμανία αντιστοιχεί στο 10,9% του ΑΕΠ όπως και στο Βέλγιο, καθώς και τη Δανία και την Αυστρία που δήλωσαν υπέρβαση του 10% του ΑΕΠ. Όσον αφορά τρίτες χώρες, ο δείκτης δαπανών περίθαλψης προς το ΑΕΠ έφθασε ή υπερέβη το 10% στη Νέα Ζηλανδία, Ιαπωνία, τον Καναδά και την Ελβετία. Αντίθετα, λιγότερο από το 6,5% του ΑΕΠ απορρόφησαν στη Λιθουανία, Πολωνία, Λετονία και Εσθονία, με την Ρουμανία να καταγράφει το χαμηλότερο ποσοστό (5,5%).

Στην Ελλάδα καταγράφηκαν δαπάνης της τάξης του 9,2% του ΑΕΠ το 2012 (τελευταία χρονιά που υπάρχουν στοιχεία διαθέσιμα στη Eurostat), με 1592 ευρώ ανά κάτοικο με προϋπολογισμό της τάξης των 17,7 δισ. ευρώ, διαθέσιμο ποσό αντίστοιχο της Πορτογαλίας, Τσεχίας, Φινλανδίας (όμως με διπλάσια κατά κεφαλήν δαπάνη περίθαλψης), Νέας Ζηλανδίας (2.678 ευρώ κατά κεφαλήν δαπάνη).

Στο μεταξύ στη χώρα μας, η δραστική μείωση των διαθεσίμων έφεραν τις δαπάνες υγείας στο 6% του ΑΕΠ συνολικά, με συνεχώς πτωτική τάση σε απόλυτους αριθμούς, δεδομένης και την παράλληλης μείωσης του ΑΕΠ της χώρας.

Σε σχέση με το μέγεθος του πληθυσμού και σε όρους ευρώ, οι υψηλότερες δαπάνες υγείας ήταν στο Λουξεμβούργο, με 5.500 ευρώ ανά κάτοικο το 2012 (συμπεριλαμβανομένων και των διασυνοριακών εργαζομένων), και μόνο στις ΗΠΑ είχαν καταγραφεί υψηλότερες δαπάνες ανά κάτοικο. Η Δανία και η Ολλανδία κατέγραψαν δαπάνες υγείας άνω των 4.000 ευρώ ανά κάτοικο. Εννέα κράτη-μέλη της ΕΕ ανέφεραν δαπάνη μικρότερη από 1.000 ευρώ ανά κάτοικο, με το χαμηλότερο επίπεδο (358 ευρώ ανά κάτοικο), στη Ρουμανία.

Φορείς χρηματοδότησης

Με την εξαίρεση της Κύπρου, οι δημόσιες δαπάνες υπερέβησαν τις ιδιωτικές δαπάνες σε όλα τα κράτη μέλη της ΕΕ και αυτό ισχύει σε όλες τις χώρες μη μέλη, εκτός από τις Ηνωμένες Πολιτείες. Στο άλλο άκρο της κλίμακας, το μερίδιο των δημόσιων δαπανών στο σύνολο των τρεχουσών δαπανών υγειονομικής περίθαλψης ήταν κοντά ή πάνω από 80% στην Κροατία, Εσθονία, Ρουμανία, Σουηδία, το Λουξεμβούργο, την Τσεχική Δημοκρατία, τη Δανία και τις Κάτω Χώρες, καθώς και στην Ισλανδία, Ιαπωνία, Νέα Ζηλανδία και τη Νορβηγία.

Στην Ελλάδα η χρηματοδότηση από το Δημόσιο φτάνει το 28,7%, τα Ταμεία το 39,3%, ανεβάζοντας την κρατική χρηματοδότηση στο 68% βάσει στοιχείων του 2012.

Μια ανάλυση της δημόσιας χρηματοδότησης της υγειονομικής περίθαλψης δείχνει ότι τα ταμεία κοινωνικής ασφάλισης είναι σύνηθες μέσο χρηματοδότησης της υγειονομικής περίθαλψης στα κράτη μέλη της ΕΕ. Και αντιπροσωπεύουν τα τρία τέταρτα ή περισσότερο των συνολικών δαπανών για την υγειονομική περίθαλψη στην Τσεχική Δημοκρατία (79,2%), Ολλανδία (78,3%) και Κροατία (76,9%), αλλά λιγότερο από το 5% στην Ισπανία, Πορτογαλία, Κύπρο, Δανία και Λετονία. Τα ταμεία καλύπτουν μόλις το 1,4% των δαπανών περίθαλψης στον Καναδά.

Αντίθετα, η Δανία και η Σουηδία ανέφεραν ότι η χρηματοδότηση της γενικής κυβέρνησης αντιπροσωπεύει πάνω από τα τέσσερα πέμπτα (85,2% και 81,2% αντίστοιχα) του συνόλου των δαπανών υγείας.

Σε ότι αφορά την ιδιωτική χρηματοδότηση, ως κύρια πηγή θεωρούνται οι απευθείας πληρωμές των νοικοκυριών, που είναι κυρίαρχες στην Κύπρο (47,2%) και Βουλγαρία (44,5%), ενώ περιορίζονται στη Γαλλία και την Ολλανδία μόλις σε 7,8% και 6% αντίστοιχα.

Η Ιδιωτική ασφάλιση αντιπροσωπεύει ένα μικρό μερίδιο της χρηματοδότησης της υγείας στην ΕΕ και μόλις υπερβαίνει το 10% στη Γαλλία και τη Σλοβενία. Στον Καναδά η ιδιωτική ασφάλιση αντιπροσωπεύει το 12,9% των δαπανών περίθαλψης το 2011, ενώ στις Ηνωμένες Πολιτείες το ποσοστό αυτό ήταν 34,8% το 2012.

Στην Ελλάδα, οι ιδιωτικές ασφάλειες καλύπτουν το 3% των δαπανών περίθαλψης, ενώ οι απευθείας πληρωμές το 28,8%.

Δαπάνες υγείας ανα λειτουργία

Νοσηλεία και υπηρεσίες αποκατάστασης αντιπροσωπεύουν περισσότερο από το μισό των δαπανών περίθαλψης στην πλειονότητα των κρατών μελών της ΕΕ.

Η νοσηλεία και αποκατάσταση απορροφά πάνω από το 50% των δαπανών περίθαλψης στην πλειονότητα των κρατών μελών της ΕΕ, με εξαίρεση το Βέλγιο, Βουλγαρία, Σλοβακία και τη Ρουμανία, αλλά και τον Καναδά. Στην Ελλάδα απορροφά το 64,4% των δαπανών, όπως και στην Κύπρο, ενώ πάνω από 60% δαπάνες νοσηλείας και αποκατάστασης καταγράφουν η Τσεχία, Αυστρία, Πολωνία, Φινλανδία (62,4%), Σουηδία (66,6%), αλλά και η Αυστραλία και οι ΗΠΑ 70,1%.

Ιατρικά αγαθά (φάρμακα - αναλώσιμα) σε εξωτερικούς ασθενείς είναι ο δεύτερος τομέας του συστήματος υγείας και απορροφούν συνολικά το 25% των δαπανών. Το χαμηλότερο ποσοστό 10,1% καταγράφηκε στη Δανία, ενώ τα μεγαλύτερα στην Ουγγαρία (35,4%), στη Σλοβακία (38%) και στη Βουλγαρία (41,4%). Στην Ελλάδα το ποσοστό φθάνει το 27,2%.

Δαπάνες ανά πάροχο

Γενικά, τα Νοσοκομεία απορροφούν το μεγαλύτερο ποσοστό των τρεχουσών δαπανών της υγείας, που κυμαίνονται από 25,8% στη Σλοβακία, μέχρι 44% και 47% σε Κύπρο, Δανία, Εσθονία και Σουηδία, και με κορύφωση το 49,4% για την Ελλάδα.

Δεύτερη σε απορρόφηση πόρων είναι η εξωνοσοκομειακή φροντίδα, που απορροφά το 14,5% των δαπανών στη Ρουμανία και φθάνει να ξεπερνά το 30% στην Πολωνία, τη Γερμανία, το Βέλγιο, το Λουξεμβούργο, την Πορτογαλία, Κύπρος και Φινλανδία.

Τα ιατρικά αγαθά μέσω καταστημάτων λιανικής πώλησης κυμαίνεται κάτω από 15%, σε Κύπρο, Σουηδία, Ολλανδία, Λουξεμβούργο και Δανία, ανεβαίνοντας στο 32% σε διάφορες χώρες για να ξεπεράσει το 35% στην Ουγγαρία, Σλοβακία και Βουλγαρία.