Πλήρη αναμόρφωση της φαρμακευτικής πολιτικής επιχειρεί η πολιτική ηγεσία του υπουργείου, έχοντας ήδη ξεκινήσει τη σχετική διαπραγμάτευση με την τρόικα, στην κατεύθυνση της αύξησης των δαπανών για την υγεία, με στόχο την καθολική κάλυψη του πληθυσμού.

Στις επερχόμενες αλλαγές που θα αρχίσουν να φαίνονται μετά το 2018, συμπεριλαμβάνονται ο ανεξάρτητος οργανισμός Αξιολόγησης Τεχνολογίας Υγείας (HTA), τα θεραπευτικά πρωτόκολλα, τα μητρώα ασθενών, οι διαδικασίες διαπραγμάτευσης τιμών για τα καινοτόμα φάρμακα κλπ.

Στο πλαίσιο αυτό, επιχειρείται και η αύξηση της φαρμακευτικής δαπάνης, με την εισαγωγή κλειστών προϋπολογισμών ανά θεραπευτική κατηγορία, η χρήση επιδημιολογικών στοιχείων για τον επιπολασμό των ασθενειών, η σύγκριση με άλλες χώρες κλπ.

Στοιχεία για τον τρόπο με τον οποίο επιδιώκεται η εφαρμογή των παραπάνω μέτρων έδωσε χθες ο γενικός γραμματέας Υγείας Γιώργος Γιαννόπουλος και ο πρόεδρος του ΕΟΠΥΥ καθ. Σωτήρης Μπερσίμης, μιλώντας στο 6ο Πανελλήνιο Συνέδριο Ασθενών.

Κατά την ομιλία του, ο γενικός γραμματέας Υγείας, παραδέχθηκε ότι το clawback είναι άδικο και οριζόντιο μέτρο, σε αντίθεση με το rebate που είναι δικαιότερο, και συνέχισε λέγοντας πως στο πλαίσιο των προσπαθειών για αύξηση της φαρμακευτικής δαπάνης, δεδομένου του κλειστού προϋπολογισμού, τα ποσά θα επιμεριστούν με την εφαρμογή κλειστών προϋπολογισμών ανά θεραπευτική κατηγορία.

Εξειδικεύοντας ο πρόεδρος του ΕΟΠΥΥ, επεσήμανε ότι γίνεται προσπάθεια να οριστεί ποιό είναι το αναγκαίο budget, στη βάση της ασθένειας, ποιός είναι ο επιπολασμός της κάθε νόσου σε σύγκριση και με τις άλλες χώρες, ποιά είναι τα διεθνή πρωτόκολλα για τη διαχείρισή τους, για να διαμορφωθεί μια αποτελεσματική πολιτική. Τόνισε μάλιστα, ότι "η χρόνια νόσος μπορεί να αποτελεί σημαντικό βάρος , όμως ταυτόχρονα δημιουργεί και την εξαιρετικά σημαντική υποχρέωση να την καλύψουμε στο καλύτερο δυνατό επίπεδο. Κι αυτό γιατί όταν ο ασθενής είναι σωστά ρυθμισμένος, τότε είναι πλήρως ικανός και ενταγμένος στο κοινωνικό σύνολο".

Αναλύοντας περαιτέρω την επιχειρούμενη φαρμακευτική πολιτική, ο κ. Γιαννόπουλος, αναφέρθηκε στην υπό συγκρότηση Επιτροπή Αξιολόγησης Τεχνολογίας Υγείας, σημειώνοντας πως πρόκειται για ένα βήμα πριν τη θεσμοθέτηση του ανεξάρτητου Οργανισμού Αξιολόγησης τον ερχόμενο Ιούλιο, ο οποίος αναμένεται να λειτουργήσει περί τα τέλη του 2018.

Στο μεταξύ, από τις αρχές του 2018, θα αρχίσουν να εφαρμόζονται περισσότερα θεραπευτικά πρωτόκολλα, ενώ παράλληλα θα ξεκινήσει και η κατάρτιση των μητρώων ασθενών, των οποίων τη διαχείριση θα αναλάβει ειδική επιστημονική ομάδα.
Μετά την εφαρμογή των θεραπευτικών πρωτοκόλλων, θα εξαχθούν συμπεράσματα, τα οποία σε συνδυασμό με τα καταχωρούμενα στοιχεία στο μητρώο ασθενών, θα μπορούν να αποτελέσουν αντικείμενο επεξεργασίας από τη συγκεκριμένη επιστημονική ομάδα, ώστε να γνωρίζουμε τις αποτελεσματικότερες θεραπευτικές στρατηγικές.

Ταυτόχρονα θα γίνεται και η αξιολόγηση των νέων φαρμάκων και σε όλα αυτά, θα λαμβάνεται υπόψιν και η θέση των ασθενών, οι οποίοι θα έχουν ενεργό συμμετοχή στα μητρώα.

Μεταξύ των στόχων της πολιτικής ηγεσίας είναι η μείωση της επιβάρυνσης των ασθενών για την φαρμακευτική τους αγωγή, όπως προκύπτει από τη διαφορά λιανικής τιμής με την τιμή αποζημίωσης, παράλληλα με την "απρόσκοπτη πρόσβαση στην καινοτομία, με βάση επιστημονικά τεκμηριωμένα δεδομένα", όπως κατέληξε χαρακτηριστικά ο κ. Γιαννόπουλος.

Στην συζήτηση, η αντιπρόεδρος του ΕΟΦ κ. Δέσποινα Μακρυδάκη,  σχολιάζοντας στοιχεία που αναφέρουν ότι η συνταγογράφηση γενοσήμων από τους γιατρούς ξεκινά από το 46,9% για να καταλήξει στην παραλαβή από το φαρμακείο μόλις του 25%, υπογράμμισε ότι χρειάζεται αλλαγή κουλτούρας, δεδομένου ότι τα γενόσημα συνήθως είναι εγκεκριμένα μέσω κεντρικής διαδικασίας ή είναι ελεγμένα από τον ΕΟΦ. Σε άλλες χώρες, τα γενόσημα εντάσσονται αμέσως στην αγορά και συνταγογραφούνται προκειμένου να αποδεσμευθούν πόροι για ακριβές θεραπείες σοβαρών παθήσεων.
Επεσήμανε δε, ότι ενώ ο στόχος για χρήση γενοσήμων στα νοσοκομεία είναι 50%, σήμερα, η χρήση ξεπερνά το 80% σε τεμάχια, όμως αυτό δεν αντικατοπτρίζεται στις αξίες, καθώς στα νοσοκομεία είναι το σημείο που γίνεται η μεγαλύτερη χρήση των ακριβών θεραπευτικών σχημάτων για τις σοβαρές παθήσεις.

Στο ίδιο στρογγυλό τραπέζι, η γενική διευθύντρια της Πανελλήνιας Ένωσης Φαρμακοβιομηχανίας (ΠΕΦ) κ. Φαίη Κοσμοπούλου, αναφέρθηκε στην δυσανάλογη επιβάρυνση των ελληνικών φαρμακευτικών εταιριών από το clawback, καθώς παράγουν γενόσημα τα οποία συμβάλλουν στην περιστολή του κόστους, παρέχοντας φθηνές και δοκιμασμένες θεραπείες. Παράλληλα επισήμανε τις στρεβλώσεις στην τιμολογιακή πολιτική και τις καθυστερήσεις στην εφαρμογή των θεραπευτικών πρωτοκόλλων, των μητρώων ασθενών και των λοιπών διαρθρωτικών μεταρρυθμίσεων που θα μπορούσαν να πετύχουν περιστολή της φαρμακευτικής δαπάνης. 

Από την πλευρά του Συνδέσμου Φαρμακευτικών Επιχειρήσεων Ελλάδας (ΣΦΕΕ), ο κ. Δημήτρης Αναγνωστάκης, έκανε λόγο για πρόσβαση των ασθενών σε καινοτόμες θεραπείες με ταυτόχρονη βιωσιμότητα των εταιριών, υπογραμμίζοντας ότι καθόλα τα χρόνια της κρίσης στη χώρα μας, οι φαρμακευτικές διασφάλισαν την απρόσκοπτη πρόσβαση των ασθενών στα φάρμακά τους, ενώ τόνισε ότι σε ολόκληρη την Ευρώπη παρατηρούνται πιέσεις για τη βιωσιμότητα των συστημάτων υγείας. Σημείωσε ότι σήμερα βρίσκονται υπό μελέτη 7000 φαρμακευτικές ουσίες, από τις οποίες οι 1800 για τον καρκίνο, γεγονός που σημαίνει ότι οι ασθενείς πρέπει να έχουν πρόσβαση στην καινοτομία και πρότεινε εκτός από τη λήψη των διαρθρωτικών μέτρων και την αύξηση της φαρμακευτικής δαπάνης στα 2,3 δισ. ευρώ με ειδικά κονδύλια 100 εκ. ευρώ για εμβόλια και 170 εκ. ευρώ για ειδικά φάρμακα όπως τα ορφανά, τα αντιρετροϊκά, κ.ά. νοσοκομειακά.