Αν τρώτε περισσότερο και κινείστε λιγότερο, η αύξηση βάρους είναι αναμενόμενη. Τι συμβαίνει όμως όταν δεν έχετε αλλάξει τις διατροφικές σας συνήθειες ή τη φυσική σας δραστηριότητα, αλλά η ζυγαριά συνεχίζει να ανεβαίνει; Οι ειδικοί εξηγούν ότι υπάρχουν αρκετοί κρυφοί παράγοντες που μπορούν να επηρεάσουν το βάρος, χωρίς να το συνειδητοποιούμε.
Ένας από τους πιο συχνούς είναι η έλλειψη ύπνου. Όταν δεν κοιμόμαστε αρκετά, διαταράσσονται οι ορμόνες που ρυθμίζουν την πείνα και τον κορεσμό. Αυτό οδηγεί σε αυξημένη όρεξη, λιγούρες – συχνά αργά το βράδυ – και αίσθηση ότι δεν χορταίνουμε εύκολα μετά το φαγητό.
Εξίσου σημαντικό ρόλο παίζει το στρες. Σε περιόδους έντονης πίεσης, το σώμα εκκρίνει περισσότερη κορτιζόλη, την ορμόνη του στρες, η οποία μπορεί να αυξήσει την όρεξη και να μας ωθήσει σε τροφές πλούσιες σε θερμίδες. Ο συνδυασμός άγχους και συναισθηματικού φαγητού αποτελεί συχνή αιτία ανεξήγητης αύξησης βάρους.
Ορισμένα φάρμακα μπορούν επίσης να συμβάλουν. Αντικαταθλιπτικά, αντιψυχωσικά, φάρμακα για επιληψία, ημικρανία, υπέρταση ή διαβήτη, καθώς και τα κορτικοστεροειδή (όπως η πρεδνιζόνη), έχουν συσχετιστεί με αύξηση βάρους. Αυτό μπορεί να οφείλεται σε αυξημένη όρεξη, κατακράτηση υγρών ή αλλαγές στον μεταβολισμό. Είναι σημαντικό να μην διακόπτετε ποτέ φάρμακο χωρίς ιατρική καθοδήγηση.
Σε αντίθεση με όσα πιστεύουν πολλοί, τα αντισυλληπτικά χάπια δεν φαίνεται να προκαλούν μόνιμη αύξηση βάρους. Σε ορισμένες περιπτώσεις μπορεί να εμφανιστεί παροδική κατακράτηση υγρών, η οποία συνήθως υποχωρεί.
Ο υποθυρεοειδισμός είναι μια ακόμη συχνή αιτία. Όταν ο θυρεοειδής δεν παράγει αρκετές ορμόνες, ο μεταβολισμός επιβραδύνεται, προκαλώντας κόπωση, αίσθημα κρύου και αύξηση βάρους, ακόμη και αν η διατροφή παραμένει ίδια.
Στις γυναίκες, η εμμηνόπαυση συνδέεται συχνά με αλλαγές στο βάρος, όχι μόνο λόγω ορμονών, αλλά και λόγω φυσικής επιβράδυνσης του μεταβολισμού και μειωμένης δραστηριότητας. Το λίπος τείνει να συσσωρεύεται περισσότερο στην περιοχή της κοιλιάς.
Πιο σπάνιες, αλλά σημαντικές αιτίες είναι το σύνδρομο Cushing και το σύνδρομο πολυκυστικών ωοθηκών (PCOS), τα οποία σχετίζονται με ορμονικές διαταραχές και αύξηση λίπους κυρίως στην κοιλιά.
Τέλος, ακόμη και η διακοπή του καπνίσματος μπορεί να συνοδευτεί από μικρή αύξηση βάρους, η οποία όμως είναι συνήθως προσωρινή και σαφώς λιγότερο επιβλαβής από το ίδιο το κάπνισμα.
Τι να κάνετε αν παρατηρείτε αύξηση βάρους
-
Μην σταματάτε φάρμακα μόνοι σας
-
Μην συγκρίνετε το σώμα σας με άλλους
-
Να θυμάστε ότι η κατακράτηση υγρών δεν είναι μόνιμο λίπος
-
Συζητήστε με τον γιατρό σας για εναλλακτικές θεραπείες
-
Ελέγξτε αν υπάρχει μείωση του μεταβολισμού και δώστε έμφαση στην κίνηση
Σε πολλές περιπτώσεις, η αύξηση βάρους δεν είναι θέμα «πειθαρχίας», αλλά ένδειξη ότι κάτι άλλο συμβαίνει στο σώμα. Και αυτό αξίζει διερεύνηση, όχι ενοχές.