Μια νέα μελέτη από το Πανεπιστήμιο της Καλιφόρνια στο Σαν Φρανσίσκο (UCSF) αποκαλύπτει ότι ο εγκέφαλος των γυναικών μπορεί να είναι πιο ανθεκτικός στη γήρανση σε σύγκριση με αυτόν των ανδρών – και ο λόγος ίσως βρίσκεται σε ένα «σιωπηλό» χρωμόσωμα.
Ο Ρόλος του «Σιωπηλού» Χρωμοσώματος
Οι γυναίκες έχουν δύο χρωμοσώματα Χ, ενώ οι άνδρες ένα Χ και ένα Υ. Για χρόνια, οι επιστήμονες πίστευαν ότι το δεύτερο χρωμόσωμα Χ στις γυναίκες ήταν «ανενεργό» και δεν έπαιζε κάποιον ουσιαστικό ρόλο. Όμως, αυτή η νέα έρευνα έρχεται να αλλάξει αυτή την αντίληψη.
Οι ερευνητές μελέτησαν γενετικά τροποποιημένα θηλυκά ποντίκια 20 μηνών – που αντιστοιχούν περίπου σε έναν άνθρωπο 65 ετών. Διαπίστωσαν ότι με την πάροδο του χρόνου, το «σιωπηλό» χρωμόσωμα Χ ενεργοποιούνταν και άρχιζε να εκφράζει γονίδια που βοηθούν στη διατήρηση της εγκεφαλικής λειτουργίας και στην ενίσχυση της γνωστικής ικανότητας.
Οι Εγκέφαλοι των Γυναικών Παραμένουν πιο Ανθεκτικοί
«Στην τυπική διαδικασία γήρανσης, οι γυναίκες φαίνεται να έχουν εγκεφάλους που γερνούν πιο αργά, με λιγότερα γνωστικά προβλήματα σε σύγκριση με τους άνδρες», εξηγεί η καθηγήτρια νευρολογίας Dena Dubal από το UCSF. Η μελέτη, που δημοσιεύθηκε στο Science Advances στις 5 Μαρτίου, έδειξε ότι περίπου 20 γονίδια από το δεύτερο χρωμόσωμα Χ ενεργοποιούνται με την ηλικία, συμβάλλοντας στην ανάπτυξη και την προστασία του εγκεφάλου.
«Αυτή η ανακάλυψη μπορεί να εξηγήσει γιατί ο εγκέφαλος των γυναικών είναι πιο ανθεκτικός στη γήρανση», σημειώνει η Μάργκαρετ Γκάντεκ, μεταπτυχιακή φοιτήτρια και πρώτη συγγραφέας της μελέτης. «Οι άνδρες δεν έχουν αυτό το επιπλέον Χ, κάτι που μπορεί να τους κάνει πιο ευάλωτους στη γνωστική παρακμή».
Οι επιστήμονες ελπίζουν ότι τα ευρήματα αυτά θα οδηγήσουν σε νέες θεραπείες που θα βοηθούν στη διατήρηση της νοητικής υγείας κατά τη γήρανση.
«Η γνωστική έκπτωση είναι μια από τις μεγαλύτερες προκλήσεις της ιατρικής, αλλά πλέον ξέρουμε ότι ο εγκέφαλος έχει τη δυνατότητα να προσαρμόζεται», τονίζει η Dubal. «Τώρα θα εξετάσουμε τρόπους να ενισχύσουμε αυτά τα γονίδια ώστε να υποστηρίξουμε τη λειτουργία του εγκεφάλου σε μεγαλύτερες ηλικίες».